Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

FM nr. 1/2017

Nuchterheid en gezond verstand

Marco Kamphuis
schrijver

We denken al te snel dat de filosofen van de Verlichting deel uitmaken van onze wereld. Anthony Gottlieb probeert – met succes – in hun schoenen te gaan staan.

Het wachten op deel 2 duurde zo lang dat ik me afvroeg of Anthony Gottlieb eraan herinnerd moest worden dat hij ooit aan een geschiedenis van de filosofie was begonnen, maar nu is De droom der Verlichting dan toch een feit. Wat De droom der rede, twaalf jaar geleden verschenen, zo goed maakte was het vermogen van de auteur onderhoudend over ingewikkelde stof te schrijven zonder oppervlakkig te zijn. De toon was tongue in cheek, en dat is in het nieuwe deel niet anders. Gottliebs spot met persoonlijke eigenaardigheden en onnavolgbare redeneringen van de grote denkers is goedmoedig, zeker als je het vergelijkt met de hoon die Bertrand Russell zich in zijn Geschiedenis van de westerse filosofie bij tijden veroorlooft. Maar Russell was zelf een wereldberoemd, aan de universiteit van Cambridge verbonden filosoof, terwijl Gottlieb in een vorig leven redacteur van The Economist was. Overigens merkt Gottlieb op dat alle grote namen in zijn boek ‘amateurs’ waren; ze hadden geen vaste aanstelling aan een universiteit, maar werkten als huisleraar van de adel, bestuurder aan het hof, diplomaat, arts, schrijver – en Spinoza sleep lenzen. Ze waren trouwens ook geen filosoof in de moderne zin van het woord; hun interesse bestreek een zeer breed kennisgebied, dat we tegenwoordig onderverdelen in disciplines als wiskunde, natuurkunde, geneeskunde, theologie, politicologie, en inderdaad wijsbegeerte.

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden