Home 03-2022
Filosofie Magazine - Februari 2022

03-2022

Geld is niet alleen een middel om mensen te bevrijden, maar ook een middel om ons te gijzelen en te vervreemden. Hoe werkt geld eigenlijk? En wat doet het met ons? Deze maand wijden we een dossier aan het thema geld.
Cover afbeelding voor 03-2022
Coen Simon
Coen Simon
Column

Hoofdredacteur Coen Simon: ‘Voor mijn zoon voelt elke geldtransactie als een magische handeling’

Toen ik vlak voor de Brexit met de kinderen in Engeland was, namen we als souvenir een wc-rol met euro-opdruk mee. Vooral de jongste (9 jaar) vond dit heel intrigerend en grappig. Voor hem voelt elke geldtransactie nog als een magische handeling. Een gevoel dat overigens bij mij ook meteen… Read More

Lees meer
Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’
Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’
Interview

Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’

De meeste mensen denken niet, stelt filosoof Humberto Schwab. Ze herhalen ‘verslavende gedachten’. In Spanje ontwikkelde hij een praktisch-filosofische methode om je leefwereld te veranderen.

Lees meer
Schrijver Marian Donner: ‘De mens is een aap die geen aap wil zijn’
Schrijver Marian Donner: ‘De mens is een aap die geen aap wil zijn’
4 vragen
Voor leden

Schrijver Marian Donner: ‘De mens is een aap die geen aap wil zijn’

Marian Donner is schrijver, columnist en essayist. Deze maand verschijnt haar boek De grote weigering, waarin ze reflecteert op de filosofie van Herbert Marcuse.

Lees meer
Moeten robots rechten krijgen?
Moeten robots rechten krijgen?
Moreel dilemma
Voor leden

Moeten robots rechten krijgen?

Robots worden steeds intelligenter en autonomer. Komt geavanceerde robots een morele behandeling toe?

Lees meer
Tongeren
Tongeren
Column

Denker des Vaderlands Paul van Tongeren: ‘Door te spreken ontdekken we dat we elkaar niet verstaan’

Soms probeert een spreker zich als een bescheiden mens te presenteren door na een lezing niet zozeer ‘gelegenheid te bieden tot het stellen van vragen’, maar de aanwezigen ‘uit te nodigen om in gesprek te gaan’. Dat lijkt bovendien goed te passen bij de aard van de filosofie. Het gaat… Read More

Lees meer
Filosoof Thijs Lijster vraagt zich af of het mogelijk is te berekenen welke muziek de meeste mensen aanspreekt
Filosoof Thijs Lijster vraagt zich af of het mogelijk is te berekenen welke muziek de meeste mensen aanspreekt
Alternatieve feiten
Voor leden

Filosoof Thijs Lijster vraagt zich af of het mogelijk is te berekenen welke muziek de meeste mensen aanspreekt

Onderzoekers berekenden welke muziek de grootste groep mensen aanspreekt. Filosoof Thijs Lijster vraagt zich af: verdwijnt daardoor niet juist wat tot ons spreekt in de kunst?

Lees meer
Socioloog Rudi Laermans: ‘Simmel is geïnteresseerd in de mens achter het geld’
Socioloog Rudi Laermans: ‘Simmel is geïnteresseerd in de mens achter het geld’
Interview

Socioloog Rudi Laermans: ‘Simmel is geïnteresseerd in de mens achter het geld’

Geld is niet alleen een middel om mensen te bevrijden, maar ook een middel om ons te gijzelen en te vervreemden, stelde Georg Simmel. Na ruim een eeuw verschijnt zijn Filosofie van het geld in het Nederlands. Socioloog Rudi Laermans: ‘Volgens Simmel doordringt geld alle levenssferen.’

Lees meer
Filosoof Georg Simmel over het verlangen naar verspilling
Filosoof Georg Simmel over het verlangen naar verspilling
Voorpublicatie
Voor leden

Filosoof Georg Simmel over het verlangen naar verspilling

Echte verspilling moet niet verward worden met lichtzinnig genot, schrijft Georg Simmel in zijn beroemde Filosofie van het geld (1900). De verkwister volgt dezelfde demonische formule als de gierigaard. Beiden leven van het mogelijke, niet van het werkelijke. En geld speelt een rol.

Lees meer
Hoe geld ons bevrijdt en inperkt
Hoe geld ons bevrijdt en inperkt
Achtergrond

Hoe geld ons bevrijdt en inperkt

Geld maakt onlosmakelijk deel uit van ons leven, maar wat is het eigenlijk precies? En wat verandert er aan onze kijk op geld nu munten steeds vaker virtueel zijn?

Lees meer
Vier filosofen over de relatie tussen geld, geluk en economie
Vier filosofen over de relatie tussen geld, geluk en economie
Spoedcursus

Vier filosofen over de relatie tussen geld, geluk en economie

Hoe werkt geld eigenlijk, en wat doet het met ons? Vier filosofen over de relatie tussen geld, geluk en economie.

Lees meer
Filosoferen in tijden van lijden
Filosoferen in tijden van lijden
Achtergrond
Voor leden

Filosoferen in tijden van lijden

De filosofie heeft zich dikwijls als troost geprofileerd. De stoïcijnen spraken zelfs van een medicijn voor de ziel. Maar werkt filosofie zo in de praktijk? ‘Je nergens aan hechten lijkt slim, maar dan leef je niet echt.’

Lees meer
Filosoof en psycholoog Lieke Asma: ‘De vrije wil bestaat wél’
Filosoof en psycholoog Lieke Asma: ‘De vrije wil bestaat wél’
Interview

Filosoof en psycholoog Lieke Asma: ‘De vrije wil bestaat wél’

De vrije wil bestaat niet, klinkt het de laatste jaren. Filosoof en psycholoog Lieke Asma is het daar niet mee eens. Ze vindt het hoog tijd om de intenties van mensen serieuzer te nemen.

Lees meer
Miriam Rasch: ‘Zelfhulp is narcistisch’
Miriam Rasch: ‘Zelfhulp is narcistisch’
Levenskunst
Voor leden

Miriam Rasch: ‘Zelfhulp is narcistisch’

De afgelopen tijd heb ik me verdiept in het genre van het zelfhulpboek. Niet om een beter mens te worden – al hoopte ik (vergeefs) als bijvangst het geheim van een gelukkig leven te ontrafelen – maar om redenen van professionele aard. Ik ben niet de enige die zich met… Read More

Lees meer
Hoe de verlating door zijn moeder Martin Bubers beroemde filosofie van de dialoog voortbracht
Hoe de verlating door zijn moeder Martin Bubers beroemde filosofie van de dialoog voortbracht
Historisch Profiel
Voor leden

Hoe de verlating door zijn moeder Martin Bubers beroemde filosofie van de dialoog voortbracht

Het ‘ik’ bestaat volgens Martin Buber niet op zichzelf, maar bevindt zich altijd in een relatie. Hoe de verlating door zijn moeder de beroemde filosofie van de dialoog voortbracht.

Lees meer
Als je toekomst krimpt
Als je toekomst krimpt
Film
Voor leden

Als je toekomst krimpt

Onze samenleving dwingt gepensioneerden om met een puzzelboekje in een leunstoel te zitten, laat de film Mi Vida (2019) zien. Jannah Loontjens herkent in deze maatschappijkritiek het denken van Simone de Beauvoir.

Lees meer
Elke Wiss column
Elke Wiss column
Column

Elke Wiss: ‘Moet je doorgaan als je eigenlijk niet meer wilt?’

Mijn rode kater (ex-kater) Olle is soms een van mijn grootste leermeesters. Toen ik daarstraks over de rand van mijn laptop naar buiten keek, zag ik Olle in de tuin. Hij liep op een eik af, zette zijn nagels erin en keek naar boven. Gisteren zat hij ín diezelfde boom… Read More

Lees meer
Waarom een goed betoog altijd een morele dimensie heeft
Waarom een goed betoog altijd een morele dimensie heeft
Recensie
Voor leden

Waarom een goed betoog altijd een morele dimensie heeft

De brieven en redevoeringen van Isocrates zijn voor het eerst in zo’n ruime selectie in het Nederlands beschikbaar. De Oude Griek vertelt niet alleen hoe je een overtuigend betoog houdt, maar ook over de macht van het woord in een democratie.

Lees meer
Volgens de middeleeuwse denker Thomas van Aquino bestaat geluk alleen in de hemel
Volgens de middeleeuwse denker Thomas van Aquino bestaat geluk alleen in de hemel
Recensie
Voor leden

Volgens de middeleeuwse denker Thomas van Aquino bestaat geluk alleen in de hemel

Ook de middeleeuwse denker Thomas van Aquino boog zich over de tijdloze vraag ‘wat maakt gelukkig?’. Verwacht vooral niet om geluk te bereiken in dit aardse leven, benadrukt hij.

Lees meer
Confucius: ‘Als vader vadert, zoont de zoon’
Confucius: ‘Als vader vadert, zoont de zoon’
Recensie
Voor leden

Confucius: ‘Als vader vadert, zoont de zoon’

Confucius streed tegen het moreel verval van zijn tijd. Zijn werkwijze zou leiders van nu aan het denken kunnen zetten.

Lees meer
Schrijver Ann de Craemer: ‘Door de filosofie viel ik acuut van mijn geloof’
Schrijver Ann de Craemer: ‘Door de filosofie viel ik acuut van mijn geloof’
Het moment

Schrijver Ann de Craemer: ‘Door de filosofie viel ik acuut van mijn geloof’

Ann De Craemer (41) is schrijver. In haar laatste boek, Hersenorkaan, doet ze op literaire wijze verslag van haar depressie.

Lees meer