Henk Oosterling: ‘Glimlach eens als je woedend bent’
Nele Goutier

Van horror naar rauw

Waarom maakte een kunstenaar een schilderij van een foto van de overleden Ulrike Meinhof, een van de oprichters van de Rote Armee Fraktion? Dead. Gerhard Richter Na maanden van depressie hing Ulrike Meinhof zichzelf op in haar cel. Ze was een van...

Agnes Heller: 'Het leven is een probleem dat niet opgelost kan worden'

De Hongaars-Joodse filosoof Agnes Heller, als kind gevlucht voor de nazi’s, maakt zich niet zoveel zorgen om nieuwe wereldleiders als Trump. In haar lange leven ontdekte ze de oerzonde van de mens: het verlangen om een ideale samenleving te...

De stelling: De verbeelding moet aan de macht komen

Paul van Tongeren Emeritus hoogleraar ethiek, Nijmegen Als uit het voorbije politiek jaar iets af te leiden valt, dan wel dat we vooral géén behoefte hebben aan meer fantasie. Het is bon ton in vooral linkse kringen om in meer vindingrijkheid,...

4 vragen aan Theu Boermans

Regisseur Theu Boermans brengt met Het Nationale Theater Jeanne d’Arc op de planken, een verhaal over liefde en radicalisering. ‘De link met terrorisme is evident.’    Wat kan ik weten?  ‘Door een stuk uit een andere tijd op te...

Liever geen touwtje uit de brievenbus

Ivana Ivkovic over onze vertrouwenscrisis. Is de terugkeer naar de knusse en familiale sfeer wel het goede antwoord?  Is Nederland in een vertrouwenscrisis beland? Cijfers van een recent CBS-onderzoek laten zien dat twee op de drie Nederlanders...

Gedachten die de wereld gaan verbeteren

Hoe gaan we om met de grootste uitdagingen van onze tijd – op politiek, maatschappelijk en persoonlijk vlak? Wij willen daar samen over nadenken, met filosofen uit alle culturen. Maak tijdens Thinking Planet (15 april) kennis met de denkkracht van...

Vijf grote denkers over woede

Woede is in de geschiedenis van de filosofie vaak veroordeeld, blijkt uit deze kleine encyclopedie. Toch meent de hedendaagse denker Peter Sloterdijk dat we er veel aan kunnen hebben. Maimonides  De middeleeuwse filosoof en rabbijn Maimonides...

De gast moet zich gedragen

De gast moet de huisregels respecteren, tegelijkertijd ontvangt de ware gastheer zijn gasten zonder eisen. Paradoxaal, vinden de denkers Blanchot en Derrida.  Is het mogelijk om een vreemdeling gastvrij te ontvangen? In de korte vertelling De...

Het Moment: Heidi Dorudi

Fotografie: Merlijn Doomernik Heidi Dorudi (52) is filosoof en projectmanager, en publiceert op dorudi.nl. Een jaar voordat ik mijn scriptie over Hannah Arendt ging schrijven, heb ik haar volledige oeuvre gelezen. Dat was geweldig. Ik begon met...

Martha Nussbaum: ‘We hebben een wereld vol woede geschapen’

Martha Nussbaum kan nogal eens boos worden. Haar recept tegen boosheid: nadenken, soms rouwen en vrienden die om haar lachen. Een interview over onze cultuur, politiek en relaties. Woedend kan Martha Nussbaum worden. In het vliegtuig bijvoorbeeld. Als...

Kees Schuyt: 'Spinoza leert ons om vrij te zijn'

Bijna de helft van zijn leven bestudeerde socioloog en jurist Kees Schuyt de teksten van Spinoza. Het resultaat: zijn nieuwe boek Spinoza en de vreugde van het inzicht. ‘Meneer Trump kan nog veel van Spinoza leren.’  Socioloog en jurist Kees...

Het experiment: Big Brother is watching you

Durf je niet alles bij Google in te tikken? Dat is typisch een voorbeeld van het chilling-effect: je gedrag aanpassen als je denkt dat je bekeken wordt. Experiment  Als je het idee hebt dat je mogelijk bekeken wordt, zul je je gedrag aanpassen...

Stine Jensen: Nostalgische woede

Kan woede ontroerend zijn? Reken maar. Ik zag de musical Ciske de Rat en schoot vol bij ‘Krijg toch allemaal de klere’. De musical is een nostalgisch spiegelpaleis. Danny de Munk (1970) speelt de volwassen geworden Ciske de Rat. De kleine Ciske (12...

Newtons wonder van de zwaartekracht

Het is ongelooflijk dat we gewoon in onze stoel gezeten met een snelheid van pakweg 1674 kilometer per uur rondwentelen. Isaac Newton kon uitleggen waarom we toch niet van de aarde af vallen.  Op vrijdag 14 november 1690 bracht Isaac Newton, een...

Denkfouten: Goede bedoelingen

Iemand heeft goede bedoelingen... ...en dus mag je geen kritiek geven Op oudejaarsdag publiceerde ik een essay in de Vlaamse krant De Morgen over de Belgische Partij van de Arbeid (PVDA+). Dat is niet zomaar de tegenhanger van de...

Bert Keizer: Draaiorgelmuziek

En toen werd ik uitgenodigd om te spreken over – of liever: tegen – publieksfilosofie. Het gaat om het wijdverbreide misverstand dat iedereen best kan nadenken. Ik denk dat dit vooral komt doordat mensen zelden voorbeeldig denken tegenkomen. Je vindt...

We zijn te bang om te oordelen

Is het niet aanmatigend om een oordeel te vellen? Hannah Arendt doorzag ons moderne taboe op oordelen al. Ze noemde het een dringend en acuut probleem. Na de recente Amerikaanse verkiezingsuitslag stak de hoogopgeleide, links-liberale elite de hand in...

Zygmunt Bauman (1925-2017)

Zygmunt Bauman stond bekend als criticus van de moderne, vloeibare samenleving. Liefde, politiek en samenleving – niets is er bestendig. Toch was hij hoopvol. Twee keer heb ik Zygmunt Bauman (1925-2017) ontmoet, de Pools-Engelse denker die begin dit...

nr. 2/2017

Voorwoord: Thinking Planet

door Leon Heuts
Hoofdredacteur Filosofie Magazine

Eerder dit jaar was ik in het UNESCO-hoofdkantoor in Parijs, waar Stein van Oosteren, attaché bij de Nederlandse permanente vertegenwoordiging, me rondleidde. Ik was getroffen door de liefdevolle manier waarop hij vertelde over UNESCO en de missie om het werelderfgoed te bewaren. Je kunt daar negatief over doen. Is UNESCO meer dan een praatclub, waar de 197 aangesloten landen eindeloos vergaderen? Maar alleen al de rondleiding door het gebouw, en de bevlogen manier waarop Van Oosteren sprak, was voldoende om het cynisme te laten varen. Ik zag kunstwerken en andere bijdragen van naties over de gehele wereld, en teksten over verdraagzaamheid en diversiteit. 

Dit is een themanummer over woede. Maar ik wil het eigenlijk over de liefde hebben. Het is onmogelijk om door het UNESCO-gebouw te lopen, en niet een liefde voor de wereld te hebben – ondanks haar gebreken, gevaren en stupiditeiten. Om te blijven hopen op een betere wereld, misschien wel tegen de tijdgeest in. Hannah Arendt noemt liefde voor de wereld amor mundi. Daarmee bedoelt ze liefde voor mensen – en vooral hoe die mensen een samenleving vormen. Het is niet eenvoudig om daarvan te houden, want de samenleving is geen idyllische plaats. Het is een plek van meningsverschillen, een heftige strijd om standpunten en zienswijzen. Het vereist passie voor het verschil, én de bereidwilligheid om te luisteren en mogelijk te worden overtuigd. Het is niet gemakkelijk om eigen standpunten te verlaten, maar wij denken dat het noodzakelijk is voor iedereen die zoekt naar bezinning en verrijking – en dus ook voor Filosofie Magazine.   

Daarom lanceert Filosofie Magazine in april Thinking Planet. We starten met een groot evenement in TivoliVredenburg in Utrecht, waarvoor we filosofen uitnodigen die vanuit de grote denktradities wereldwijd hun licht laten schijnen op prangende kwesties. Thinking Planet is er voor iedereen die zijn eigen standpunten durft te betwijfelen, en zich wil laten inspireren door wereldwijde gedachten. Kortom: voor mensen die liefde voelen voor de wereld. Kijk voor meer info op www.thinkingplanet.nl

2017

  • Filosofie Magazine 02 - 2017
  • Filosofie Magazine 01 - 2017

2016

  • Filosofie Magazine 12 - 2016
  • Filosofie Magazine 11 - 2016
  • Filosofie Magazine 10 - 2016
  • Filosofie Magazine 9 - 2016
  • Filosofie Magazine 7/8 - 2016
  • Filosofie Magazine 6 - 2016
  •  Filosofie Magazine 5 - 2016
  • Filosofie Magazine 4 - 2016
  • Filosofie Magazine 3 - 2016
  • Filosofie Magazine 2 - 2016
  •  Filosofie Magazine 1 - 2016

2015

  • Filosofie Magazine 12 - 2015
  • Filosofie Magazine 11 - 2015
  • Filosofie Magazine 10 - 2015
  • Filosofie Magazine 09 - 2015
  • Filosofie Magazine 07/08 - 2015
  • Filosofie Magazine 06 - 2015
  • Filosofie Magazine 05 - 2015
  • Filosofie Magazine 04 - 2015
  • Filosofie Magazine 03 - 2015
  • Filosofie Magazine 02 - 2015
  • Filosofie Magazine 01 - 2015