Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
FM nr. 11/2018

Waarom je altijd tegen jezelf in moet denken

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.

Bart Coster
Freelance filosofiejournalist

Grote idealen en utopieën zijn aan Karl Popper niet besteed. Hij vernieuwt de wetenschapsfilosofie en verheft kritische rationaliteit tot praktisch, nuchter ideaal.

Tekst loopt door onder afbeelding

Illustratie: Maartje de Sonnaville

Karl Popper wordt geboren in het Wenen van 1902, toen nog het culturele en intellectuele centrum van Europa. In zijn jeugd ziet en hoort hij overal propaganda van Oostenrijks-nationalistische, marxistische en fascistische aard. Popper is hier niet immuun voor: kortstondig verdedigt hij de rechtvaardigheid van de Oostenrijkse daden in de Eerste Wereldoorlog. Zijn gevoeligheid voor propaganda schokt hem. Wanneer kan ik iets nou echt weten, vraagt hij zich af. Zijn ervaring met de verleidende kracht van mooie verhalen maakt hem tot een nuchtere wetenschapsfilosoof en politiek denker, die een kritische houding verheft tot ideaal.
 

Reality check

Het Wenen waarin Popper opgroeit is dan wel het culturele en intellectuele centrum van Europa, er is ook veel armoede, net als in de rest van Europa. Deze armoede treft Popper diep en wakkert zijn nieuwsgierigheid naar het socialisme aan. Een twintig jaar oudere vriend stimuleert Popper hierin, maar waarschuwt hem ook tegen de bolsjewistische, communistische variant van het socialisme. Deze ideologie vindt zijn doel zo belangrijk dat het alle middelen heiligt. Andere vrienden halen Popper op 17-jarige leeftijd alsnog over om marxist te worden. Maar een incident dat Popper voor zijn leven zal tekenen smoort zijn idealisme al snel in de kiem: wanneer een groep ongewapende marxisten probeert hun kameraden te bevrijden uit de gevangenis schieten politieagenten zeven van hen neer, onder wie een aantal vrienden van Popper.

Verder lezen?



Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.