Home 06-2020
Filosofie Magazine - Juni 2020

06-2020

Tijdens de lockdown zaten we minder achter het stuur, maar des te meer achter het scherm. Hoe virtueel kan onze bewegingsvrijheid zijn? Is bereikbaarheid hetzelfde als nabijheid? Dit nummer gaat over mobiliteit.
Cover afbeelding voor 06-2020
Nabijheid
Nabijheid

Nabijheid

In de twintig jaar dat ik in Groningen woon zijn er verschillende plannen voor een supersnelle treinverbinding afgeschoten. Op dit moment bestaat er een plan waarmee de reistijd gehalveerd wordt: in een uurtje roetsj je van Amsterdam naar Groningen. Ik hoop dat ook dit plan het niet haalt. Een van… Read More

Lees meer
Zijn wij belangrijker dan andere dieren?
Zijn wij belangrijker dan andere dieren?
Voor leden

Zijn wij belangrijker dan andere dieren?

Al heel lang wegen de behoeften van mensen zwaarder dan die van andere dieren. Maar is dat terecht? Enkele jaren geleden huurde de dierenopvang van San Francisco een zelfrijdende beveiligingsrobot in, bedoeld om daklozen die verderop in de straat bivakkeerden te weren. Het werd de dierenopvang en de robot niet… Read More

Lees meer
‘Luisteren zegt meer dan spreken’
‘Luisteren zegt meer dan spreken’
4 vragen
Voor leden

‘Luisteren zegt meer dan spreken’

Hoe doorbreek je racisme? Door je echt in de ander te verdiepen, betoogt schrijver Abdelkader Benali in zijn essay De vreemdeling.

Lees meer
Melaatsencultuur
Melaatsencultuur

Melaatsencultuur

Sommige mensen deert het niets dat we via onze verslaving aan internet en social media onze privacy dreigen kwijt te raken. Ze zeggen dat ze niets te verbergen hebben en dat ze het daarom ook niet erg vinden hun gegevens te delen met bedrijven als Zoom of Google. Ze hebben… Read More

Lees meer
De haast voorbij
De haast voorbij
Voor leden

De haast voorbij

Met de lockdown belandden we in een wereldwijd experiment. Denker des Vaderlands Daan Roovers vraagt zich af wat het vele thuisblijven betekent voor onze opvattingen over mobiliteit. ‘Vrijheid was ooit benzine, vrijheid wordt nabijheid.’ Het is inmiddels ver weggezakt in ons collectieve geheugen, maar nog geen halfjaar geleden vlogen… Read More

Lees meer
Waar bewegingsvrijheid begint
Waar bewegingsvrijheid begint

Waar bewegingsvrijheid begint

Niet eerder werd onze bewegingsruimte zo ingeperkt als door de coronapandemie. Maar zijn we zonder exotische vakantie, weekendje London of dagje strand echt immobiel? Ergens in april kreeg schrijver Leonard Pfeiffer het in zijn woonplaats Genua te kwaad tijdens de wekenlange lockdown. ‘Ik weet dat we moeten afzien van ons… Read More

Lees meer
Voertuigen van de geest
Voertuigen van de geest
Voor leden

Voertuigen van de geest

Mobiliteit in de geschiedenis van filosofie. Van mond tot mond   De taal. Via woorden kunnen we gedachten uit ons hoofd in een ander hoofd krijgen. Maar de taal kan niet alles vervoeren. We kunnen niet over alles zinvol spreken, meende Ludwig Wittgenstein (1889-1951). ‘De grenzen van mijn taal zijn de… Read More

Lees meer
Alleen op afstand hebben we contact
Alleen op afstand hebben we contact
Mens en techniek

Alleen op afstand hebben we contact

Nu we constant online zijn, is de bereikbaarheid groot, maar komt nabijheid onder druk te staan. Hoog tijd om de nieuwe media te gebruiken als een handig middel, om contact te leggen met de echte wereld.

Lees meer
De psychologie van ecopaniek
De psychologie van ecopaniek

De psychologie van ecopaniek

Al sinds de Oudheid zien filosofen de meteorologie bij uitstek als een onwetenschappelijk en mistig terrein. Maarten Meester vroeg René ten Bos en Henk Oosterling of het denken toch iets kan doen in onze klimaatcrisis? ‘Morele verplichtingen vallen vanzelf uit de lucht.’

Lees meer
Vrolijke mensen
Vrolijke mensen

Vrolijke mensen

De Britse denker Roman Krznaric schrijft in Carpe Diem dat mensen die een ingrijpende, levensveranderende gebeurtenis meemaken – denk aan een echtscheiding, de dood van een dierbare, ontslag, een ongeluk of een ernstige ziekte – grofweg uiteenvallen in drie groepen. Ongeveer een derde wordt depressief, een derde probeert alles zo… Read More

Lees meer
Langs de wetenschap naar het paradijs
Langs de wetenschap naar het paradijs

Langs de wetenschap naar het paradijs

De wereld zal mooier worden als we luisteren naar de wetenschap. Ruim twintig jaar werkte Auguste Comte aan de filosofische onderbouwing van dat idee, en kwam alsnog uit bij het geloof. Het was hoog tijd om de samenleving rechtvaardiger te maken. Om afscheid te nemen van de resten van de… Read More

Lees meer
‘Liefde is niet de roeping van de vrouw’
‘Liefde is niet de roeping van de vrouw’

‘Liefde is niet de roeping van de vrouw’

Het leven van Simone de Beauvoir is vaak verteld als een langgerekte romance met Jean-Paul Sartre. Kate Kirkpatrick herziet dit beeld in een nieuwe biografie. ‘Ze deelden duidelijk niet dezelfde morele standpunten.’ Toen ik er jaren geleden aan begon, dacht ik dat het wel eens een carrièrekiller zou kunnen zijn,’… Read More

Lees meer
Kinderen
Kinderen

Kinderen

‘Je moet niet aan kinderen beginnen als je er niet voor kunt zorgen.’ ‘Kinderen maken is makkelijk, ervoor zorgen iets anders.’ ‘Door de overbevolking is het niet verantwoord om kinderen op de wereld te zetten.’ Het is een kleine greep uit reacties die ik onlangs via sociale media ontving. Aanleiding… Read More

Lees meer
Rekenen met leed
Rekenen met leed

Rekenen met leed

Welke offers wil je als samenleving in pandemische tijden brengen om het aantal zieken te minimaliseren? Mag je levensreddende maatregelen afwegen tegen economische gevolgen? Volgens Sebastien Valkenberg geeft filosofie antwoord op deze pijnlijke vragen. Ook vroegere generaties stonden voor grote dilemma’s. In het verleden riepen rampen en oorlogen net zo… Read More

Lees meer
Perfect is goed genoeg
Perfect is goed genoeg
Levenskunst
Voor leden

Perfect is goed genoeg

Een succesvolle carrière, een boeiend sociaal leven en een aantrekkelijk uiterlijk. Wie perfectie wil moet hard werken. Of kun je ook perfect zijn zonder alles goed te doen?

Lees meer
Ze zal er wel om hebben gevraagd
Ze zal er wel om hebben gevraagd

Ze zal er wel om hebben gevraagd

Een vrouw die is misbruikt, krijgt vaak zelf de schuld. Had ze maar moeten wegrennen, geen jurkje moeten dragen. Waarom krijgen slachtoffers de verantwoordelijkheid toegeschoven?

Lees meer
Drie boekrecensies: Epictetus, filosofietsen en natuur
Drie boekrecensies: Epictetus, filosofietsen en natuur
Voor leden

Drie boekrecensies: Epictetus, filosofietsen en natuur

Leven zonder oordelen  Hoe ga je om met de onverwachte tegenslag van een pandemie? Het stoïcisme van Epictetus heeft het antwoord. ‘Bedenk dat je een acteur bent in een toneelstuk dat door een ander is geschreven.’   De afgelopen jaren mocht het stoïcisme zich verheugen in een groeiende… Read More

Lees meer
Opveren bij het verval der dingen
Opveren bij het verval der dingen
Voor leden

Opveren bij het verval der dingen

Niets doen heeft bij de Japanse Kenkõ weinig met luiheid te maken. Wie ‘niets doet’ plaatst niet zijn ‘dikke ik’ tussen zichzelf en de dingen, maar stelt zich open voor de vluchtige werkelijkheid. Hoe kun je het best nietsdoen? De middeleeuwse Japanse estheticus Kenkõ wist het wel. Bezoek eens… Read More

Lees meer
‘Tot ik ontdekte: ik ben zelf het instrument’
‘Tot ik ontdekte: ik ben zelf het instrument’

‘Tot ik ontdekte: ik ben zelf het instrument’

Emily Kocken (57) is kunstenaar en schrijver. Haar laatste roman is De kuur (2017). ‘Het was in Berlijn, in boekhandel Walther König – om de hoek van de Hackescher Markt. Ik zag het boek liggen en wist: dit moet ik hebben. Ik had nog nooit iets van de Franse filosoof… Read More

Lees meer