Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

FM nr. 6/2020

‘Luisteren zegt meer dan spreken’

Alexandra van Ditmars
Interviewer & schrijver

Hoe doorbreek je racisme? Door je echt in de ander te verdiepen, betoogt schrijver Abdelkader Benali in zijn essay De vreemdeling.

 

Wat kan ik weten?  

‘Ik weet hoe het voelt om er anders uit te zien. Mijn Marokkaanse uiterlijk valt op in Nederland. Als ik me twee dagen niet scheer, kan dat ertoe leiden dat mensen een paar stappen van me vandaan zetten en me scannen met hun blik om te kijken of ik geen terrorist, vrouwenhater of profiteur ben. In mijn essay De vreemdeling. Racisme uitgelegd aan onszelf denk ik aan de hand van mijn persoonlijke ervaringen na over racisme en onze omgang met het vreemde. Dat doe ik met de Franse filosoof Emmanuel Levinas in mijn achterhoofd. Levinas laat zien hoezeer de blik van de ander bepalend is voor de blik op jezelf. Een blik kan je het gevoel geven van acceptatie of buitensluiting, wat op zijn beurt weer bepaalt hoe jij je verhoudt tot anderen. Je wordt veel meer gemaakt door de ander dan je zelf beseft. Door de blik van de ander verkrijgen we onze identiteit. Als ik in Marokko ben, merk ik dat ik iets lichter loop. Ik ben daar onzichtbaar; er is niets aan mijn lichaam te zien dat afwijkt van de standaard. Deze anonimiteit is een gek soort privilege. De blikken die mij in Nederland het gevoel van anders-zijn geven, krijg ik ineens niet meer. Nu is opmerken dat iemand anders is niet hetzelfde als racisme, maar achter racisme zit wel ditzelfde mechanisme. In de blik van de ander zit een oordeel over jou waar jijzelf geen macht over hebt. Een racist gebruikt die macht om te bepalen wie jij bent, en kan daarbij terugvallen op een lange traditie van slavernij, nationalisme, xenofobie en muren langs de grens.’

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden