Home 05-2019
Filosofie Magazine - Mei 2019

05-2019

Echt verdrietig zijn, mag dat nog wel? Vrolijkheid lijkt de norm en verdriet een teken van falen. In dit nummer zoeken we daarom naar een nieuwe, betere kijk op verdriet. Zo bespreekt filosoof Eva Meijer wat verdriet en depressies ons kunnen leren over onze band met de wereld. Daarnaast laat psycholoog en filosoof Bert van den Bergh zien dat in die band juist de oorzaak ligt van depressiviteit: depressie is geen stemmingsstoornis, maar een afstemmingsstoornis. In dat inzicht ligt de sleutel naar nieuwe manieren om met verdriet en depressie om te gaan, en om onszelf beter te leren kennen en waarderen. Verder in dit nummer: René ten Bos over de ondergang van de wereld, columns van onze nieuwe columnisten René ten Bos en Alicja Gescinska, en rapper Abd Al Malik over Albert Camus, die hem uit de criminaliteit redde.
Cover afbeelding voor 05-2019
Voorwoord: Moraliseren
Voorwoord: Moraliseren
Voor leden

Voorwoord: Moraliseren

Als redactie van Filosofie Magazine willen we u steeds verrassen met nieuwe inzichten of andere perspectieven. Daarom blijven we het magazine vernieuwen. In dit nummer verwelkomen we twee columnisten: René ten Bos en Alicja Gescinska. Ten Bos (1959) is voor veel filosofieliefhebbers een vertrouwd gezicht. Hij was de afgelopen… Read More

Lees meer
Het Experiment: Besparen of verspillen?
Het Experiment: Besparen of verspillen?
Voor leden

Het Experiment: Besparen of verspillen?

Beeld: Bas van der Schot ‘Alexa, turn on the lights’. Met een slimme speaker is zo’n spraakcommando genoeg om de lampen in huis aan te laten springen. Handig, toch? Experiment: Wat gaat er schuil achter de technologie van kunstmatige intelligentie? Onderzoekers maakten een anatomische kaart… Read More

Lees meer
Moreel Dilemma: Onze aandacht verdient meer aandacht
Moreel Dilemma: Onze aandacht verdient meer aandacht
Voor leden

Moreel Dilemma: Onze aandacht verdient meer aandacht

Internet stimuleert een vrij verkeer van informatie. Maar gaat die vrijheid niet ten koste van een andere: onze vrijheid van aandacht?  Beeld: Bas van der Schot Vanuit the land of the free hebben grote techbe­drijven het internet veroverd. Hun evangelie van vrij verkeer van informatie is… Read More

Lees meer
Julia Shaw: ‘Het kwaad bestaat niet’
Julia Shaw: ‘Het kwaad bestaat niet’
Voor leden

Julia Shaw: ‘Het kwaad bestaat niet’

De jonge forensisch psycholoog en bestsellerauteur Julia Shaw verdiepte zich in het kwaad. Haar conclusie: kijk vooral naar je eigen agressie.    Wat kan ik weten? ‘Wat je in elk geval moet weten is dat het kwaad niet bestaat. Mijn boek is een manifest tegen het kwaad; tegen het kwaad als… Read More

Lees meer
Stine Jensen: Denkverdriet
Stine Jensen: Denkverdriet
Voor leden

Stine Jensen: Denkverdriet

Afgelopen winter reisde ik naar Noorwegen voor de opnames van het programma YES! Ik ben, een filosofische reisserie over de kracht en keerzijde van positief denken. De aflevering in Noorwegen ging over de kunst van het somberen. Ik sprak er met kunstenaars, schrijvers en musici over melancholie. In… Read More

Lees meer
Verdriet maakt iets nieuws mogelijk
Verdriet maakt iets nieuws mogelijk
Voor leden

Verdriet maakt iets nieuws mogelijk

Denkers hebben altijd onthechtingsconstructies bedacht om verdriet te vermijden. Filosoof Ben Schomakers raadt dat af. Verdriet is in zijn ogen een weg van transformatie, een opening naar een nieuwe uitdrukking van onszelf. We hebben het moeilijk met verdriet. En dat is nooit anders geweest. Soms is verdriet extreem en drijft het… Read More

Lees meer
Eva Meijer: ‘Ik streef niet naar geluk’
Eva Meijer: ‘Ik streef niet naar geluk’

Eva Meijer: ‘Ik streef niet naar geluk’

Als puber kreeg filosoof Eva Meijer voor het eerst te maken met depressies. Ze schreef er een boek over, waarin ze haar ervaringen doordacht aan de hand van filosofen en kunstenaars.

Lees meer
Bert van den Bergh: ‘Depressie is een  zwarte hond’
Bert van den Bergh: ‘Depressie is een  zwarte hond’
Voor leden

Bert van den Bergh: ‘Depressie is een zwarte hond’

Depressie is een van grootste bedreigingen voor de volksgezondheid. Maar volgens filosoof en psycholoog Bert van den Bergh begrijpen we nog maar weinig van het fenomeen. Depressie is volgens hem geen stemmingsstoornis, maar een afstemmingsstoornis. Illustraties: Jedi Noordegraaf Onlangs werd de dochter van Bert van den Bergh… Read More

Lees meer
Denkpraatje: ‘Wij zijn de krachtigste druppels op aarde’
Denkpraatje: ‘Wij zijn de krachtigste druppels op aarde’
Voor leden

Denkpraatje: ‘Wij zijn de krachtigste druppels op aarde’

Moeten we verdriet vermijden, en onmiddellijk elimineren? Of is het juist een teken dat je leeft? Twee tranen van een jongeman zijn het er niet over eens. Traanbuis van een jongeman, vroeg in de ochtend Paul en Art, twee tranen van een jongeman, staan op het punt de traanbuis te… Read More

Lees meer
Alicja Gescinska: Recept
Alicja Gescinska: Recept
Voor leden

Alicja Gescinska: Recept

‘Schitterend boek. Ik ga er niet mee akkoord, maar ik vind het werkelijk geweldig!’ In 2011 verscheen mijn eerste boek, De verovering van de vrijheid. Er is veel over gezegd en geschreven, maar deze enthousiaste reactie koester ik enorm. Ze kwam uit de mond van de copromotor van… Read More

Lees meer
René ten Bos: ‘De menselijke extinctie wordt rommelig en bloederig’
René ten Bos: ‘De menselijke extinctie wordt rommelig en bloederig’
Voor leden

René ten Bos: ‘De menselijke extinctie wordt rommelig en bloederig’

Illustraties: Erik Kriek Moraliseren wil René ten Bos niet, maar we kunnen de dreigende extinctie van mens en dier niet langer negeren. De filosoof met tatoeages van de uitgestorven buidelwolf schreef een boek over een onderwerp dat te weinig aandacht krijgt. ‘Ik voel wel droefenis, hoor, bij het… Read More

Lees meer
René ten Bos: Drammers
René ten Bos: Drammers
Voor leden

René ten Bos: Drammers

Iemand vertelde me laatst dat filosofen drammers waren. Het was in Amersfoort. Ik had net een lezing gegeven. Mijn zelfvertrouwen verkruimelde. Daar stond ik, bedremmeld, een plastic bekertje slechte witte wijn in de hand. Ik dacht aan de lange, regenachtige wandeling naar het station die ik zo zou… Read More

Lees meer
‘Dus. Je. Moet. Handelen. Als. Een. Vrij. Mens.’
‘Dus. Je. Moet. Handelen. Als. Een. Vrij. Mens.’
Voor leden

‘Dus. Je. Moet. Handelen. Als. Een. Vrij. Mens.’

Abd Al Malik is rapper, moslim, theatermaker en filosoof. De Fransman rapt tijdens het Holland Festival over geweld, de banlieue, maar ook over spiritualiteit, verzoening en menselijkheid.  Beeld: Fabien Coste Hij had zijn rap die avond voorgedragen zoals ieder Frans schoolkind poëzie declameert. Goed, het was sneller,… Read More

Lees meer
Historisch profiel Boëthius: Waarom de filosofie ons niet kan troosten
Historisch profiel Boëthius: Waarom de filosofie ons niet kan troosten
Voor leden

Historisch profiel Boëthius: Waarom de filosofie ons niet kan troosten

Een lange gevangenschap confronteert Boëthius, filosoof op het kruispunt van de Oudheid en de Middeleeuwen, met de oneerlijkheid van het bestaan. Kan de filosofie hem troosten? Beeld: Hajo de Reiger Zelfs toen Fortuna mij met klatergoud verwende, was ik er op een dag bijna geweest. Read More

Lees meer
Inleven moet je leren
Inleven moet je leren
Voor leden

Inleven moet je leren

De emoties en onzuivere motieven van literaire personages zetten ons aan het denken. Dat is essentieel voor de ontwikkeling van mens en burger, weet Martha Nussbaum. Twee jaar geleden kwam ik ter kennismaking op de middelbare school van mijn dochter, waar ik haar docent Nederlands sprak. Ik vroeg haar… Read More

Lees meer
Recensie: Bestrijder van bobotaal, al 2500 jaar 
Recensie: Bestrijder van bobotaal, al 2500 jaar 
Voor leden

Recensie: Bestrijder van bobotaal, al 2500 jaar 

Zegt je baas rare, maar schijnbaar diepzinnige dingen? Twijfel dan niet aan je eigen begrip, maar pak Aristoteles erbij en zie dat je baas fout zit. Kijken we naar de invalshoeken met de juiste focus, dan kunnen we daaruit opmaken wie er kan faciliteren op de deelgebieden waarop we… Read More

Lees meer
Close Reading: Vrijheid gaat met plichten gepaard
Close Reading: Vrijheid gaat met plichten gepaard
Voor leden

Close Reading: Vrijheid gaat met plichten gepaard

John Stuart Mill wordt veel geciteerd als het om vrijheid gaat, maar de lastigste elementen uit zijn werk – de plicht tot openheid en zelfkritiek – worden vaak weggelaten. John Stuart Mills grote werk Over vrijheid (1859) bevat onder andere het invloedrijke ‘vrijheidsprincipe’, wat inhoudt dat mijn vrijheid pas… Read More

Lees meer
Landschapsstudies met nagel en duim
Landschapsstudies met nagel en duim
Kunst
Voor leden

Landschapsstudies met nagel en duim

Kunstenaar David Hockney maakt elke dag een tekening op zijn iPad, die hij naar zijn vrienden stuurt. Hij wil weten hoe afbeeldingen ons veranderen. Als Van Gogh nu had geleefd, had hij waarschijnlijk zijn schetsen op een iPad gemaakt en naar zijn broer Theo gemaild, beweert de 81-jarige Britse… Read More

Lees meer
Het moment… waarop Kierkegaard mij leerde wat er op het spel stond
Het moment… waarop Kierkegaard mij leerde wat er op het spel stond
Voor leden

Het moment… waarop Kierkegaard mij leerde wat er op het spel stond

Sheila Heti (42) is schrijver. Haar laatste romans zijn How Should a Person Be? (2013) en Motherhood (2018). Fotografie: Maarten Noordijk ‘Ik trouwde toen ik vijfentwintig was. Twee jaar later verhuisde ik van Toronto naar Montreal. Het huwelijk werkte niet, ik moest nadenken. Een paar maanden leefde ik… Read More

Lees meer