Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.

Leren loslaten

Heeft u toch geklikt? Lees dan het artikel om de kunst van het loslaten te leren.

De westerse levenskunst omschrijft het leven als een reis, wat in scherp contrast staat met het oosterse taoïsme. ‘Levensgeluk is geen doel om naar te streven, maar kan alleen bestaan als ongezochte vondst’, schrijft Jeroen Hopster in zijn essay.

Een taoïstisch kernbegrip is wuwei (zeg: ‘woewee’), doorgaans vertaald als ‘niet-doen’. Niet-doen staat niet gelijk aan passief zijn; de term heeft betrekking op het niet-geforceerde handelen, onbevangen en onthaast, op z’n gemak met de situatie.

Aanvaard de dingen in hun zo-zijn, probeer een situatie niet in een specifieke mal te wringen, en je zult zien: de situatie komt vanzelf tot bloei. Zoals de oude meester Laozi (omstreeks vijfde eeuw voor Christus) laat optekenen: “Ik betracht het niet-doen, en het volk verbetert zich vanzelf. Ik bemin de stilte, en het volk ordent zich spontaan. Ik onthoud me van bedrijvigheid, en het volk wordt vanzelf rijk. Ik ben zonder begeerte, en de mensen worden vanzelf ongekunsteld.”

Taoïstische levenskunst is een kunst van het loslaten: het loslaten van een aangebracht keurslijf, van gekunstelde hokjes die niet goed passen. Tegelijk is het zaak om dat loslaten niet te forceren.

Immers, wie zich actief op de kunst van het loslaten stort, fixeert zich erop – en houdt dus toch aan zaken vast. Dan werkt het niet. De paradoxale kunst bestaat erin om de overtreffende trede van het loslaten te bereiken: het moment waarop je ook het loslaten zelf hebt losgelaten. Wanneer het als vanzelf gaat. In dat "als vanzelf gaan" schuilt het diepere inzicht van de taoïstische levenskunst. Levensgeluk is geen doel om naar te streven, maar kan alleen bestaan als ongezochte vondst. Voor de taoïst is streven naar een bestemming gekunsteld, onecht. Het werkt averechts. Juist wanneer onze bestemming er niet toe doet weten wij haar, in diepere zin, te bereiken.

Heeft u wel eens het gevoel gehad dat de zaken als vanzelf gaan? Dat u zich op een ongedwongen manier in een situatie beweegt en spontaan weet wat te doen? Dat is wat het betekent om uw ‘bestemming’ te bereiken: geluk vinden, zonder het te zoeken. Wilt u ook vertrouwd raken met uw eigen geest en ongezocht uw levensgeluk vinden? Lees dan het volledige artikel (volledig toegankelijk voor leden).

Het komende nummer van Filosofie Magazine staat volledig in het teken van loslaten en verschijnt op vrijdag 29 april.  
Wilt u toegang tot alle artikelen van filosofie.nl? Word dan lid.
Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.