Home Filosofen Judith Butler
John Stuart Mill
Vorige

John Stuart Mill

Judith Butler

Judith Butler

24 februari 1956 - n.v.t.
Julia Kristeva
Volgende

Julia Kristeva

Quote

“"Mogelijkheden zijn geen luxe; het is net zo cruciaal voor ons als brood."”

Stel dat twee mannen die gearmd over straat lopen worden nageroepen: ‘Homo’s!’ Is dat slechts een bevestiging van hun identiteit? Volgens Judith Butler is er meer aan de hand: hun identiteit wordt niet bevestigd, maar gecreëerd. Veel taaluitingen hebben een ‘performatieve’ functie: zij zijn niet alleen beschrijvend, maar voltrekken een bepaalde daad. ‘Hierbij beloof ik’, of ‘ik wed dat’, zijn uitspraken die een specifieke handeling voltrekken: met het uitspreken van die woorden wordt daadwerkelijk een belofte gedaan, of een weddenschap afgesloten. Hetzelfde geldt volgens Butler voor gendernoties: als de gearmde mannen op een agressieve manier worden bejegend, dan geeft dat de machtsverhoudingen in de samenleving weer – de hetero is dominant aan de homo. Het woord vormt een daad.

Butler is een toonaangevende denker over gender en identiteit, en tevens bekend vanwege haar politieke activisme. Centraal in haar werk staat het idee dat de sociale werkelijkheid niet is gegeven, maar wordt gecreëerd in taal, gebaar en teken. Onze taal is niet neutraal, maar construeert en versterkt vooroordelen over wat typisch mannelijk of typisch vrouwelijk is, typisch voor hetero’s of typisch voor homo’s. We creëren een sociale fictie, waarin deze stereotypen ook echt bestaan. Zulke stereotypen werken vaak beperkend, maar de sociale werkelijkheid is maakbaar: begrippen kunnen immers van betekenis veranderen. Rappers zijn erin geslaagd van ‘kutmarokkanen’ een geuzennaam te maken, net zoals dat is gelukt met het woord ‘ black’ in Black is beautiful. Of neem het woord ‘gay’, dat oorspronkelijk ‘zorgeloos’ en ‘vrolijk’ betekende: zo’n positieve connotatie heeft een sterke invloed op de beeldvorming.

Relevante berichten

Er bestaat geen natuurlijk verschil tussen man en vrouw
Er bestaat geen natuurlijk verschil tussen man en vrouw

Er bestaat geen natuurlijk verschil tussen man en vrouw

Vrouwelijke topsporters die door een aangeboren afwijking teveel testosteron in hun bloed hebben, worden uitgesloten van atletiekwedstrijden. Het hoge testosterongehalte zou hen namelijk een oneerlijk sportief voordeel geven ten opzichte van andere vrouwen. Zijn zij door hun testosterongehalte dan geen vrouwen? Welke biologische kenmerken bepalen überhaupt of iemand een vrouw… Read More

Lees meer
Waarom woorden ook daden zijn
Waarom woorden ook daden zijn
Voor leden

Waarom woorden ook daden zijn

Een geliefde die meer belooft dan hij waarmaakt, richt met zijn woorden wel degelijk iets aan. Judith Butler leerde Jannah Loontjens inzien hoe dat komt. Ooit had ik een korte relatie met een man die bijzonder goed was in het verwoorden van zelfinzichten en toekomstplannen. Het duurde enige tijd… Read More

Lees meer
Voor leden

Wat is woede eigenlijk?

Wat houdt woede eigenlijk in? Een goed vertrekpunt is de definitie van Aristoteles. Straks zal blijken dat deze te beperkt is om alle gevallen van woede te omvatten, maar we kunnen er wel voorlopig mee vaststellen uit welke onderdelen woede bestaat. Woede is volgens Aristoteles ‘een met pijn gepaard gaande… Read More

Lees meer
Kwetsbaarheid is ons gedeelde lot
Kwetsbaarheid is ons gedeelde lot
Voor leden

Kwetsbaarheid is ons gedeelde lot

Steeds vaker zie je het: kwetsbaarheid als verzet. Gandhi, de tankman, maar ook ‘Black Lives Matter’. Het is zo effectief, omdat het toont hoe kwetsbaar wij allen zijn. ‘Wij Zijn Hier’ is een groep uitgeprocedeerde asielzoekers die nu al vier jaar lang in Amsterdam op allerlei manieren zichtbaar proberen… Read More

Lees meer