Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

Donna Haraway

Geboren

6 september 1944 Denver, Colorado, VS

Hoofdwerken

Chrystals, Fabrics and Fields (1976); A Cyborg Manifesto (1985); Primate visions (1989); The Companion Species Manifesto (2003); When Species Meet (2008)

Opleiding

Biologie, filosofie

‘We zijn allemaal hersenschimmen, getheoretiseerde en gefabriceerde hybriden van machine en organisme.’

‘Er is niets “vrouwelijks” dat een natuurlijke band tussen vrouwen schept.’

Donna Haraway is bioloog, filosoof en wetenschapshistoricus. Een van haar bekendste werken is A Cyborg Manifesto (1985). Een cybernetisch organisme, oftewel een cyborg, is een vermenging van mens en machine. Voor Haraway zijn cyborgs geen science fiction: wij zijn zelf cyborgs. We zijn niet alleen lichamelijk versmolten met techniek –  denk aan kunstheupen en pacemakers – maar ook in ruimere zin worden wij gedomineerd door technologie.
 
Cyborgs zijn geconstrueerd; ze hebben geen wezen of natuurlijke essentie. Omdat ze deels organisch, deels technologisch zijn, zijn ze bij uitstek grensoverschrijdende wezens. Aan de hand van de cyborg stelt Haraway in haar manifest allerlei tweedelingen ter discussie, zoals tussen organismen en machines, tussen mensen en dieren, tussen mannen en vrouwen, tussen zwart en wit. Haraway laat zien dat dit soort uitsluitende tweedelingen historische constructen zijn; ze hebben niets te maken hebben met een oorspronkelijke natuur. Op dezelfde manier bestaat er geen natuurlijke of oorspronkelijke mens: de grenzen die we zelf hebben geconstrueerd, kunnen we ook weer verschuiven.
 
In The Companion Species Manifesto (2003) en When Species Meet (2008) staan de relaties tussen mensen en dieren centraal. Haraway bekritiseert benaderingen die de mens als middelpunt van het bestaan beschouwen. Mensen en dieren (of: menselijke en niet-menselijke dieren) delen een wereld en beïnvloeden elkaar wederzijds.
 
In A Cyborg Manifesto benoemt Haraway ‘het plezier dat het doelbewust verwarren van grenzen oplevert’. Het belang van het verwarren van grenzen stelt Haraway niet alleen expliciet aan de orde in haar boeken, maar toont ze ook impliciet door interdisciplinair te werken. Zo combineert Haraway niet alleen biologie met filosofie, maar vermengt ze ook wetenschap met cultuur, kunst en politiek.

VIDEO’S



Stine Jensen in gesprek met Donna Haraway over ‘humanimal’ 


​​​​​

 

LINKS

Opmerkelijk

Haraway benadrukt in When Species Meet de invloed die haar hond Cayenne op haar denken heeft gehad. In het voorwoord draagt ze het boek op aan haar honden Cayenne en Roland: ‘This book is for them, even if they might prefer a scratch-and-sniff version, one without endnotes.’