Panopticum – betekenis
Het panopticum (ook wel bekend als panopticon) is een ontwerp voor een koepelvormige gevangenis, bedacht door de Britse filosoof Jeremy Bentham (1748-1832). In het midden van het cilindervormige gebouw bevindt zich een bewaker, die de cellen rondom in de gaten houdt. De gevangenen kunnen de bewaker niet zien, waardoor ze nooit weten of ze in de gaten worden gehouden. Die onzekerheid motiveert de gevangen om te handelen alsof de bewaker alles kan zien wat ze doen.
Volgens de Franse filosoof Michel Foucault (1926-1984) is het panopticum paradigmatisch voor de moderne maatschappij, waarin machtsstructuren mensen continu controleren en disciplineren.
Even tussendoor …
Meer lezen over filosofie? Schrijf je in voor de gratis nieuwsbrief:
Uw aanmelding is helaas niet gelukt. Probeer het later nog eens.
Pre-order speciale editie: Leven als filosoof
- Leer leven als een filosoof
- Ontdek de lessen van grote denkers
- Filosofie voor het dagelijkse leven
Filosofie Magazine tijdelijk al vanaf 6,99 per maand
- Elke maand heldere analyses van scherpe denkers
- Lees & luister onbeperkt op filosofie.nl
- Op papier én digitaal, incl. archief in de app
