Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

FM nr. 9/2019

Lof der zotheid

Bram Galenkamp, Bernadette Vieverich en Janneke Adema

Waanzin speelt een belangrijke rol in de filosofie. Tussen waanzin en genialiteit zit een dunne scheidslijn, betoogt Schopenhauer. Volgens anderen wordt ons verstand zonder waanzin een kille, niet-creatieve ‘machine’. Acht filosofen en hun visie op waanzin.
 

Verstand zonder waanzin is koud en niet-creatief

Friedrich Schelling
De Duitse domineeszoon Friedrich Wilhelm Joseph Schelling (1775-1854) studeerde theologie en filosofie. Volgens hem kan de moraal alleen worden begrepen als ook het kwaad een fundamentele plek in de wereld heeft. Ook intellect wortelt in zo’n radicale tegenstelling: die van het verstand en de waanzin – het ‘niet-­verstand’. Als wij iets werkelijk willen begrijpen, moeten we vertrekken vanuit iets wat volstrekt tegengesteld van aard is aan datgene dat wij proberen te verklaren. Alleen zo komen we tot nieuwe inzichten. Het verstand mag de waanzin niet simpelweg negeren, of terug­dringen; de eeuwige strijd met de waanzin vormt juist de voorwaarde voor dynamiek en creativiteit. Het leven gedijt wanneer twee conflicterende ideeën de strijd met elkaar aangaan. De menselijke geest vormt hierop geen uitzondering. Volgens Schelling kan het verstand dus niet zonder de waanzin. Intellect zonder waanzin is koud en kan geen grootsheid voortbrengen. De permanente strijd van het intellect met de waanzin levert de wereld haar grootste denkers op.

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden