Home Levenskunst Waarom voel ik me schuldig?
Levenskunst Schuld

Waarom voel ik me schuldig?

Door Elize de Mul op 24 oktober 2017

Waarom voel ik me schuldig?
Cover van 11-2017
11-2017 Filosofie magazine Lees het magazine

Elize de Mul maakte een schuldenlijstje: ze onderzocht hoe vaak en wanneer ze zich schuldig voelt. Vaak, heel vaak, concludeert ze. Waarom zijn we zo schuldbewust, vraagt ze zich af? En hoe kan het anders en beter?

Gewapend met een notitieblokje en een pen besluit ik eens een normale werkdag lang te noteren hoe vaak, en waarom, ik een schuldgevoel bij mezelf kan vaststellen. De lijst blijkt rap te groeien.

Het kopje koffie bij de kiosk bijvoorbeeld – want we willen toch sparen voor die verre reis? Heb ik dat kopje koffie wel echt nodig of is dit puur gemakzucht en gewoonte? En als ik toch bezig ben: hoeveel afval zou de massa forenzen per dag eigenlijk genereren met al die kopjes koffie en thee? De visualisering van al die bekertjes en plastic dekseltjes (die ik voor mijn geestesoog tussen zeehonden en schildpadden in een plasticsoep zie drijven) doet me duizelen. En afzien van het kopje koffie.

Eenmaal in de trein ben ik me ineens bewust van het gegeven dat ik de treinreis zit weg te scrollen. Die tijd kan ik wel beter besteden. Ik leg mijn telefoon opzij en probeer een tijdlang heel aandachtig in het moment te zijn terwijl ik naar de landschappen kijk, en pak even later een werkgerelateerd boek uit mijn tas.

Tekst loopt door onder afbeelding

Fotografie: Bram Budel

Tijdens de werkdag krijg ik een e-mail: onze volkstuin ligt er wat onverzorgd bij, willen we hem nog wel aanhouden? Dit met het oog op grote belangstelling voor de grond. Met een steen in mijn maag – we hadden natuurlijk meer tijd aan die tuin moeten besteden, ontzeg ik anderen nu een droom? – mail ik terug dat we het weer zullen oppakken en dat het wat druk was de laatste tijd. Ik zeg schoorvoetend een afspraak met een vriendin die ik al veel te lang niet heb gezien af en neem me voor de vrijgekomen tijd aan de tuin te besteden.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

‘De Stoa is geen zelfhulp, maar een manier van leven’
‘De Stoa is geen zelfhulp, maar een manier van leven’
Levenskunst

‘De Stoa is geen zelfhulp, maar een manier van leven’

Op zaterdag 9 april vond de eerste Nederlandse Stoicon-X plaats in Den Haag. Op het internationale event rondom de stoïcijnse filosofie spraken schaatskampioen Mark Tuitert en de filosofen Dennis de Gruijter en Pablo Lamberti over hun toepassing van de klassieke levenskunst. In Amerika draait de Stoa vaak om individueel succes, in plaats van om nederigheid. Hoe was dat op deze avond?

Lees meer
Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’
Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’
Levenskunst

Filosoof Humberto Schwab: ‘Mensen denken dat ze denken’

De meeste mensen denken niet, stelt filosoof Humberto Schwab. Ze herhalen ‘verslavende gedachten’. In Spanje ontwikkelde hij een praktisch-filosofische methode om je leefwereld te veranderen.

Lees meer
Elke Wiss: ‘Moet je doorgaan als je eigenlijk niet meer wilt?’
Elke Wiss: ‘Moet je doorgaan als je eigenlijk niet meer wilt?’
Levenskunst

Elke Wiss: ‘Moet je doorgaan als je eigenlijk niet meer wilt?’

Mijn rode kater (ex-kater) Olle is soms een van mijn grootste leermeesters. Toen ik daarstraks over de rand van mijn laptop naar buiten keek, zag ik Olle in de tuin. Hij liep op een eik af, zette zijn nagels erin en keek naar boven. Gisteren zat hij ín diezelfde boom… Read More

Lees meer
‘De mens is niet het enige wezen dat denkt’
‘De mens is niet het enige wezen dat denkt’
Levenskunst

‘De mens is niet het enige wezen dat denkt’

Vincent Icke is sterrenkundige, beeldend kunstenaar en publicist. Onlangs schreef hij Licht voor de filosofische denktank Nieuw Licht. beeld Martin Dijkstra 1. Wat kan ik weten? ‘In principe kan ik alles weten waar ik mee in aanraking kom, maar in de praktijk past al die kennis niet in mijn hoofd. Dat betekent dat ik… Read More

Lees meer