Een ideale gids in het denken van Spinoza | recensie

Baruch Spinoza (1632-1677) lijkt populairder dan ooit; er verschijnen veel publicaties over zijn werk. Dat is opmerkelijk, omdat Spinoza’s hoofdwerk de Ethica (1677) bepaald geen makkelijke tekst is. Bovendien zijn heel uiteenlopende interpretaties van zijn filosofie mogelijk, van uiterst rationeel tot diep mystiek. Op toegankelijke wijze uiteenzetten wat het ‘spinozisme’ is, lijkt dan ook een ondankbare taak. Toch is Peter Eijgenhuijsen hier goed in geslaagd.

Zijn boek De weg van Spinoza is een aantrekkelijk geschreven inleiding in het denken van de grote denker, met luchtige tekeningen door Vera Galis. De tekst is soms wat schools, maar dat is nooit storend. Eijgenhuijsen, actief lid van Vereniging Het Spinozahuis, laat zien hoe Spinoza’s filosofie zijn eigen leven heeft veranderd, zonder daarbij te vervallen in verheerlijking.

Eijgenhuijsen bespreekt onder meer wat de filosofie van Spinoza kan betekenen voor mensen van nu, bijvoorbeeld voor mensen die op zoek zijn naar geluk of naar een verhouding tot God. Ook laat hij zien hoe we aan de hand van Spinoza tot kennis kunnen komen in een tijd waarin elke waarheid gerelativeerd lijkt te worden. Daarnaast gaat hij in op de waarde van onze passies en op de vraag hoe we ondanks onze bevlogenheid in harmonie kunnen samenleven.

Het boek eindigt met een overzicht van het leven van Spinoza. Daaraan voorafgaand vertelt Eijgenhuijsen hoe hij ooit zelf spinozist is geworden. ‘Toen ik me later in Spinoza verdiepte, bleek dat hij me in zijn denken veel verder meenam dan ik ooit had kunnen vermoeden, maar dat zijn denken wél logisch voortbouwde op mijn eigen inzichten.’

Eijgenhuijsen weet in een korte tekst de kern van Spinoza’s denken uit te leggen voor een breed publiek. Dat maakt dit boek tot een ideale gids voor iedereen die zich aan Nederlands grootste filosoof wil wagen; op weg naar een denkavontuur met Spinoza, met een Ethica die lezers al 350 jaar uitdaagt.

De weg van Spinoza. Een kleine inleiding
Peter Eijgenhuijsen
ill. Vera Galis
Noordboek
120 blz.
€ 19,90