Home Het Experiment: Leren van een onwetende meester

Het Experiment: Leren van een onwetende meester

Door Carolien van Welij op 03 mei 2018

Het Experiment: Leren van een onwetende meester
Cover van 05-2018
05-2018 Filosofie magazine Lees het magazine

De wereld verandert snel, de arbeidsmarkt is flexibel, daarom moeten we een leven lang leren.

EXPERIMENT
Is uitleg overbodig? De Franse docent Jacotot leerde zijn Vlaamse studenten Frans zonder één enkele les te hebben gegeven.


Illustratie: Bas van der Schot

‘Een leven lang leren betekent dat je steeds weer naar school moet gaan om bijgeschoold te worden’, vertelt filosoof en hbo-docent Henriëtta Joosten, werkzaam aan De Haagse Hogeschool. ‘Dit experiment geeft een waardevollere boodschap: het benadrukt het vertrouwen in je eigen kunnen, in je eigen intelligentie. Als je wilt, kun je gewoon leren.

Alle mensen hebben een gelijke intelligentie, schrijft filosoof Jacques Rancière. In zijn boek De onwetende meester speelt het experiment van Joseph Jacotot een centrale rol. In 1818 gaf deze Franse docent zijn Vlaamse studenten een tweetalige editie van een boek. Tot zijn verbazing leerden ze op deze manier Frans – zonder les of uitleg. Rancière schrijft dat de pedagogische mythe de wereld in tweeën deelt: in wetenden en onwetenden. De vraag is: wie is er eigenlijk voor wie, wie heeft wie nodig? Volgens Rancière moet een docent niet het resultaat beoordelen – wat we nu doen –, maar verifiëren of een student met aandacht heeft gezocht. Maar: “wie zoekt, die vindt”, en dat kan wat anders zijn dan je zocht. Dat is spannend, en staat haaks op het huidige onderwijssysteem met leerdoelen en toetsregime. Wij hebben geëxperimenteerd met close-reading van filosofische teksten. Daarbij is de tekst de autoriteit en wijzen studenten me erop als ik verval in mijn rol van uitleggende docent. Sommige collega’s die meededen, zeiden aanvankelijk: dat kan ik niet, want ik ben geen filosoof. Daar zit waarschijnlijk achter: ik moet wel de wetende zijn. We zijn allemaal opgevoed met het idee van een docent “die het weet”’.’

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

Weekendlijstje Spijt
Weekendlijstje Spijt

Weekendlijstje Spijt

Bij zijn bezoek aan Congo op 8 juni betuigde de Belgische koning Filip spijt voor de Belgische wandaden tijdens de koloniale overheersing. Hoewel officiële excuses ontbraken, werd deze spijtbetuiging geprezen als een stap in de goede richting. Maar kun je wel excuses maken voor iets wat je zelf niet gedaan hebt? Wat betekent spijt hebben eigenlijk en waar dient het voor? In dit weekendlijstje vindt u vijf artikelen over spijt.

Lees meer
Kunstmatige intelligentie
Kunstmatige intelligentie
Bewustzijn

Een zelfbewuste computer is onze favoriete nachtmerrie

Een softwareontwikkelaar van Google veroorzaakte een media-storm door te stellen dat zijn werkgever gebruikmaakt van een zelfbewuste chatbot. Maar is dat wel mogelijk? En wat betekent het dat we computers ontwikkelen die ons kunnen doen geloven dat ze bewust zijn?

Lees meer
Woede
Woede

Weekendlijstje: Woede

Een groep woedende boeren trok afgelopen week naar het huis van minister Van der Wal om hun onvrede te uiten over de nieuwe stikstofmaatregelen van het kabinet. Hoewel er in de maatschappij begrip lijkt te bestaan voor de boosheid bij boeren, klinkt er ook kritiek op de manier waarop zij deze boosheid uiten. Wat is woede, hoe gaan er mee om en kunnen we het positief inzetten? Daarover meer in dit weekendlijstje.  

Lees meer
Verbeelding
Verbeelding

Weekendlijstje verbeelding

Kinderen fantaseren de wonderlijkste verhalen bij elkaar. Als volwassenen raken we die kinderlijke fantasie vaak een beetje uit kwijt. Zonde, want we kunnen veel leren van onze eigen verbeelding. Dit weekend een lijstje over fantasie en verbeelding.

Lees meer