Volgens Immanuel Kant (1724-1804) past elke filosofie in 4 vragen: Wat kan ik weten? Wat moet ik doen? Wat mag ik hopen? Wat is de mens?
Wat kan ik weten?
‘Je ziet in de media veel interviews met de “gewone” man op straat: voxpops. Ik maak daar satirische versies van, over onderwerpen als klimaat, vluchtelingen of vlees eten. Veel mensen komen bij dit soort thema’s in een groef terecht. Met een simpele vraag probeer ik ze wakker te schudden. Ik gebruik eigenlijk een socratische methode: ik blijf maar vragen stellen, totdat mensen vastlopen of zichzelf gaan bevragen. Bijvoorbeeld: hoe mannelijk bent u? Heel mannelijk, hoor je dan. En waarom dan? Ja, gewoon. Maar wat is dat dan, mannelijk zijn? Je weet met die vraag veel twijfel op te roepen. Eigenlijk weten mensen het niet zo goed.’
Roel Maalderink (1991) is journalist en programmamaker. Hij maakte de satirische programma’s Voxpop en Plakshot. In 2026 staat hij met zijn broer in het theater met de cabaretvoorstelling Verbroedering.
Wat moet ik doen?
‘In 2024 begonnen mijn broer en ik met het maken van onze theatervoorstelling Verbroedering. Onze moeder kwam bij alle try-outs kijken: ze was zo betrokken. Aan het einde van die zomer ging ik met mijn moeder wandelen. In de trein werd ze gebeld door de huisarts: er zaten tien weken tussen dat telefoontje en het moment dat ze kwam te overlijden. De voorstelling gaat over de grote uitdagingen van deze tijd, maar uiteindelijk over rouw. Er zitten verhalen over mijn moeder in; over de ondeugende dingen die ze deed – “de kleine pleziertjes” noemde ze dat. We hebben zestig shows gedaan door het hele land en na deze zomer gaan we in reprise, dus al die mensen maken kennis met onze moeder. Dat biedt troost: zij is er niet meer, maar alle mensen die de zaal uit lopen weten iets over haar.
Vroeger was rouw veel meer onderdeel van onze maatschappij. Je had rouwkleding, een rouwband, in de kerk werd erbij stilgestaan. Nu hebben we nog maar één ritueel en dat is de begrafenis. Daarna moet je het zelf maar doen. Ik denk dat we meer ruimte moeten creëren voor rouw.’
Wat mag ik hopen?
‘Op de verkiezingsavond traden we op met onze voorstelling. Aan het einde besloten we met de ogen dicht de stemmen in de zaal te tellen. Wat bleek? Er zat een brede afspiegeling van de maatschappij in de zaal, ook PVV’ers en FvD’ers. Ja, het publiek was zelf ook een beetje verbaasd. Maar al die mensen lachen en huilen om hetzelfde: dat is hoopvol.’
Wat is de mens?
‘Door mijn interviews op straat merk ik dat de meeste mensen in de basis welwillend en positief zijn. Dat de meeste mensen deugen geloof ik wel. Er zijn alleen krachten van buitenaf die er belang bij hebben ons uit elkaar te drijven, ons dingen te laten geloven die niet kloppen en ervoor te zorgen dat we vergeten wat eigenlijk van waarde is.’
