Home Het kwaad Dit zijn de grootste fouten van de mens
Het kwaad

Dit zijn de grootste fouten van de mens

Door Frank Meester op 28 juni 2017

Dit zijn de grootste fouten van de mens
07-2017 Filosofie magazine Lees het magazine

De Brits-Indiase schrijver en journalist Pankaj Mishra over onze grootste fouten en de arrogantie van de mens. ‘Een van de gevaarlijkste dingen om te doen is vanuit jouw unieke situatie tot universele oplossingen komen.’

Wat kan ik weten?
‘De enige bron van kennis die we hebben is de realiteit van onze eigen drijfveren. Daarom is de mens het onderwerp van mijn boek en ga ik niet uit van historische of sociologische abstracties over zoiets als klassen, politieke bewegingen of naties. Ik beschrijf de mens vanuit zijn gespletenheid, want onze verlangens zijn niet consistent. Dat komt vooral doordat we geneigd zijn elkaars verlangens te imiteren. Ik wil wat jij wilt en jij wilt weer wat iemand anders wil. Dat creëert allerlei driehoeksverhoudingen. En die worden hoe langer hoe ingewikkelder in deze tijd van kapitalisme en internet, waardoor we op mondiale schaal elkaars verlangens kunnen imiteren. Ooit waren er maatschappelijke structuren, zoals het christendom, die onze verlangens in toom probeerden te houden; nu worden we door het dominante economische systeem juist aangemoedigd om die verlangens bot te vieren. Daardoor zijn mensen in een voortdurende competitie met elkaar verwikkeld.

Een kleine elite draagt uit dat het huidige dominante systeem het beste is en tot vrijheid en geluk voor iedereen zal leiden. Maar deze elite beseft niet dat de eigen bevoorrechte positie vooral voortkomt uit toevallige historische voordelen. Na ongelooflijk veel geweld en instabiliteit brachten ze wat we nu de liberale democratie in Europa noemen. Voor het Westen is het misschien een succesverhaal, maar kunnen we van dat succesverhaal duidelijke lessen leren die toepasbaar zijn op andere delen van de wereld? Waarschijnlijk niet. Het is een unieke, onherhaalbare ervaring geweest. Een van de gevaarlijkste dingen om te doen is vanuit jouw unieke situatie tot universele oplossingen komen.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.