Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

FM nr. 9/2013

Privacy is…

Danielle Cohen Henriquez

Sinds het nieuws dat de Amerikaanse inlichtingendienst NSA ons bel- en internetverkeer opslaat speelt er een privacydiscussie. Hierin laat de activistenpopulatie zoals gewoonlijk luidkeels van zich horen middels een boze tweet of het sharen van een brutaal artikel van de Speld, maar voor de meeste burgers zijn privacyinbreuken inmiddels business as usual. Waarom zouden we ons er over opwinden? We hebben toch niets te verbergen? Hebben we hier niet zelf voor gekozen met de 'war on terror'?

Dat ging in 1971 wel anders. Toen vond de eerste breed maatschappelijke privacydiscussie in Nederland plaats naar aanleiding van een enquête voor de Veertiende Algemene Volkstelling. Hierin werden meer gegevens gevraagd dan in eerdere volkstellingen (zo werd er, tot ieders grote verontwaardiging, gevraagd naar de nachtelijke locatie van iemands auto). Dit ontketende massaal verzet en de enquête werd niet, of verkeerd, ingevuld ("op Woodstock, yolo").

Daar waar de bevolking zich in de jaren ‘70 gezamenlijk tegen de machthebbers keerde, lijken er in privacydiscussies anno 2013 vooral twee houdingen te bestaan, die van de dogmatische doemdenkers ("privacyschending is heel erg, punt") en die van de onverschilligen ("mijn privacy mogen ze hebben, ik heb niets te verbergen"). Het nieuwe antwoord op deze beide houdingen lijkt een derde houding: die van vertrouwen. Zo benadrukte minister van Veiligheid en Justitie Opstelten in het Kamerdebat over de kwestie op dinsdag 11 juni dat we onze inlichtingendiensten "maar eens moesten vertrouwen". Nogal wiedes voor een bewindspersoon, maar zelfs de nieuwe Denker des Vaderlands, René Gude, omarmt dit idee. Hij zegt vertrouwen te hebben in onze rechtsstatelijke instituties, want "zonder vertrouwen is het geen doen". Is het adagium 'als je niets te verbergen hebt, heb je niets te vrezen' veranderd in 'als je vertrouwen hebt, heb je niets te vrezen'? Het lijkt tijd voor een hernieuwd collectief privacybewustzijn, en daarvoor zullen we ons moeten afvragen wat privacy ook alweer is en waarom het van belang is.
        
Privacy is een gecompliceerd begrip. Niet alleen binnen Nederland lijkt de verwarring groot, ook tussen Amerika en Europa vallen de verschillen op. Zo zijn bankgegevens in de meeste Europese landen privé, terwijl Amerikanen het geen probleem vinden dat hun creditcardgegevens door Jan en alleman op te vragen zijn. Andersom vinden de Amerikanen ons ook maar weird. Zo mag een agent hier bij een vrij eenvoudige verdenking al een huis binnengaan, terwijl de huisvrede voor Amerikanen heilig is,  zo heilig dat je het met een vuurwapen mag verdedigen (tig schoolshootings ten spijt).
       

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden