Home Linguistic terms: Lullen over Heidegger

Linguistic terms: Lullen over Heidegger

Door Filip Buekens op 26 maart 2013

07-2004 Filosofie magazine Lees het magazine

Harry Frankfurt heeft ooit een essay geschreven over gelul – de vertaling die Van Dale geeft voor bullshit. Als analytische filosoof vraagt hij zich af wat gelul – voor de Vlaamse lezers van FM: gezever – is. Wat voor een taalhandeling is dat? Welke intenties liggen aan lullen ten grondslag? Het is iets anders dan nonsens vertellen (‘Gisteren wandelde ik op de maan’), of liegen.

Wat is liegen? Op het eerste zicht zou je denken dat iemand liegt als hij iets vertelt waarvan hij weet dat het onwaar is. ‘Ik zat bij de buren’, zegt Jan, maar zijn vriendin heeft hem opgemerkt in de kroeg. Hij liegt, en weet dat hij liegt. Maar Jan liegt ook wanneer hij zegt dat hij bij de buren zat als hij samen met de buren in de kroeg zat. Hij laat immers essentiële feiten weg. En hij liegt ook wanneer hij, veel te laat thuisgekomen, beweert dat zijn fiets gestolen werd. In feite vond hij de fiets niet meer terug, en is het helemaal niet zeker dat hij gestolen is. Als de fiets gestolen is, maar Jan gelooft dat hij hem gewoon niet meer terugvond, dan liegt hij als hij dat niet durft te bekennen en gebruikt hij diefstal als voorwendsel voor de laattijdige Heimfahrt. Je kan dus liegen en toch de waarheid vertellen. De leugenaar heeft de intentie bij de hoorder een overtuiging tot stand te brengen waarvan hijzelf denkt dat ze onwaar is.
 

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

Een kerk voor het vrije woord
Een kerk voor het vrije woord

Een kerk voor het vrije woord

De Balie opende vorige week zijn deuren als gebedshuis, op grond van een heilig geloof in democratie, de rechtsstaat en de heilzame, bindende werking van cultuur. Waarom zou een cultuur- en debatcentrum zich anno 2022 geen seculiere kerk mogen noemen? We vroegen het Balie-directeur Yoeri Albrecht en Denker des Vaderlands Paul van Tongeren.

Lees meer
chronische ziekte
chronische ziekte

Waarom het begrip ‘chronische ziekte’ niet vanzelfsprekend is

Het aantal mensen met een chronische ziekte in Nederland stijgt, stellen onderzoekers. Sanneke de Haan, bijzonder hoogleraar psychiatrie en filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, laat zien waarom het begrip ‘chronische ziekte’ niet zo vanzelfsprekend is als het lijkt.

Lees meer
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Niet-westerse filosofie

Bertrand Russell over ‘het probleem van China’

Toen de Britse filosoof Bertrand Russell een jaar lesgaf in China, raakte hij diep onder de indruk van het land. Vooral het vermogen van de bevolking om gelukkig te zijn raakte hem. Wel maakte hij zich zorgen over de groeiende invloed van het Westen. Is het China gelukt om zijn eigenheid ten opzichte van het Westen te bewaren?

Lees meer
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

S10 staat dit weekend in de finale van het Eurovisie Songfestival. Tijdens een interview bij Matthijs gaat door vertelt ze dat ze zichzelf toestemming heeft gegeven om haar dromen na te jagen en dit avontuur aan te gaan. Het resultaat: meer zelfinzicht en een bijzondere prestatie. Dit weekend een lijstje over durven beginnen, presteren, en jezelf leren kennen.

Lees meer