Home Bert Keizer: Weer een keer

Bert Keizer: Weer een keer

Door Bert Keizer op 29 januari 2019

Cover van 02-2019
02-2019 Filosofie magazine Lees het magazine

Een van de vervelendste kanten van het christendom is het eeuwenlange gezanik over wat je overdag allemaal voor moois kunt doen naar aanleiding van de geweldige teksten. Voor muziek geldt dat niet. Wie zegt na ‘Bohemian Rhapsody’, de Matthäus-Passion of André Hazes’ ‘De vlieger’: ‘Ja, mooi, ontroerend zelfs, maar wat kan ik hiermee in mijn relatie, op mijn werk of in het verkeer?’

Maar de Bijbel is eeuwenlang door elkaar geschud in de hoop dat er praktische wenken uit zouden vallen, ‘zodat ik echt weer verder kan’. Mijn diagnose blijft: wie als viervoeter de Bijbel in rent, komt er ook weer als viervoeter uit. Een vluchtige blik op het doen en laten van bijbellezers volstaat om deze bewering te staven.

Helaas is deze vruchteloze omgang met teksten opnieuw aan de orde, maar nu zijn het ‘de grote filosofen’ die worden uitgemolken in de hoop op een druppeltje advies. Zo is er de Levenskunst Scheurkalender 2019, voor uw dagelijkse inspirerende citaat. ‘Omdat elke levenswijsheid voorzien is van een korte uitleg, kunt u het denken van grote filosofen toepassen op het dagelijks leven.’ U ziet: de dominee wordt erbij geleverd, want zonder die korte uitleg kon u de boodschap weleens mislopen.

Een dieptepuntje in deze regio trof ik aan in een betoog van Sebastien Valkenberg in Filosofie Magazine van december. Hij gebruikt Nietzsches leer van de Eeuwige Wederkeer als ‘tool’ om minder spijt te hebben van wat je doet. Nietzsche zei: er is een eindige hoeveelheid Gebeurtenissen. Maar er is een oneindige hoeveelheid Tijd. Dus moeten dingen meerdere keren gebeuren, anders houdt Alles op. Geldt ook voor je leven. Dus leef je vele malen. Valkenberg: ‘Het leven moet de herhaling zo goed mogelijk verdragen.’

Ik heb nooit iets begrepen van en dus ook nooit iets gevoeld bij die Eeuwige Wederkeer. Want als alles weer PRECIES HETZELFDE verloopt, dan merk je het niet, toch?

Ja maar, is Valkenbergs gedachte (denk ik): stel dat alles nog een keer en nog een keer en nog een keer gebeurt, dan is het draaglijker als het om fijne gebeurtenissen gaat. Zorg er dus voor dat het leven dat je leidt een redelijk rapportcijfer heeft en gebruik bij deze poging als stok achter de deur de dreiging dat je al die shit nog vele malen zult moeten doorstaan. Maar net zagen we dat je niks merkt van die herhaling. Zodat we eindigen bij de aanbeveling: probeer zo te leven dat je zo min mogelijk spijt hebt. Wat een vondst! En moest de arme Nietzsche daar nou voor geraadpleegd worden? Iemand die dit advies uit Nietzsche weet te wringen doet me denken aan de man die na afloop van Hamlet zegt: ‘Mijn vrouw en ik willen eigenlijk ook zo’n kasteel, maar we zien wel op tegen de onderhoudskosten.’

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

Weekendlijstje Europa
Weekendlijstje Europa
Politiek

Weekendlijstje Europa

Vorige week stemden Europese regeringsleiders in met het kandidaat-lidmaatschap van Oekraïne en Moldavië. Onder druk van crises zoals de oorlog in Oekraïne, klimaatverandering of de Covid-pandemie kiest Europa vaak voor verdere Europese uitbreiding, samenwerking en integratie. Wat betekent dit voor de Europese identiteit en de rol van Europa in de wereld? In dit weekendlijstje vindt u vijf filosofische artikelen over Europa.

Lees meer
Weekendlijstje Spijt
Weekendlijstje Spijt

Weekendlijstje Spijt

Bij zijn bezoek aan Congo op 8 juni betuigde de Belgische koning Filip spijt voor de Belgische wandaden tijdens de koloniale overheersing. Hoewel officiële excuses ontbraken, werd deze spijtbetuiging geprezen als een stap in de goede richting. Maar kun je wel excuses maken voor iets wat je zelf niet gedaan hebt? Wat betekent spijt hebben eigenlijk en waar dient het voor? In dit weekendlijstje vindt u vijf artikelen over spijt.

Lees meer
Kunstmatige intelligentie
Kunstmatige intelligentie
Bewustzijn

Een zelfbewuste computer is onze favoriete nachtmerrie

Een softwareontwikkelaar van Google veroorzaakte een media-storm door te stellen dat zijn werkgever gebruikmaakt van een zelfbewuste chatbot. Maar is dat wel mogelijk? En wat betekent het dat we computers ontwikkelen die ons kunnen doen geloven dat ze bewust zijn?

Lees meer
Woede
Woede

Weekendlijstje: Woede

Een groep woedende boeren trok afgelopen week naar het huis van minister Van der Wal om hun onvrede te uiten over de nieuwe stikstofmaatregelen van het kabinet. Hoewel er in de maatschappij begrip lijkt te bestaan voor de boosheid bij boeren, klinkt er ook kritiek op de manier waarop zij deze boosheid uiten. Wat is woede, hoe gaan er mee om en kunnen we het positief inzetten? Daarover meer in dit weekendlijstje.  

Lees meer