Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

vrijdag 16 mei 2014

Michael Sandel: ‘We zijn de kunst van het debatteren verleerd’

Michael Sandel. Vertaling Brendhan Monhagan

In mijn eerste jaar op de universiteit volgde ik een vak politieke filosofie en ik begreep er bar weinig van. We kregen beroemde boeken van Plato, Aristoteles en andere filosofen te lezen en moesten er examens over maken. Ik vond deze boeken moeilijk en abstract,  ze hadden weinig te maken met de dingen die me interesseerden.

Als tiener was ik altijd al geïnteresseerd in de politiek. Echte, real-life politiek: debatten tussen de partijen. Omdat die boeken mij niet echt aanspraken, heb ik ze aan de kant gelegd en me tot andere vakken gewend – meer concrete, praktische onderwerpen zoals politieke instituties, geschiedenis, economie, en kunstgeschiedenis. Toen ik klaar was met college wist ik niet echt wat ik wilde gaan doen. Ik dacht eraan om advocaat of politiek journalist te worden of misschien zelfs de politiek in te gaan. Het idee om hoogleraar te worden kwam misschien op de vierde plaats. Maar in mijn eerste semester aan de graduate school vond ik dat ik terug naar die boeken moest gaan, en moest proberen ze een beetje te doorgronden – gewoon voor mijn algemene ontwikkeling. Het bleek dat ik er meer dan één semester voor nodig had, dus ik zette het voort in het tweede semester en bleef ermee aan de slag. Voordat ik het wist had ik mijn vier jaar graduate school besteed aan het schrijven van een scriptie in de politieke filosofie. Ik was verkocht en ik heb er nooit meer echt aan kunnen ontsnappen.

Ik heb mijn belangstelling voor actuele openbare debatten altijd behouden, maar ik heb ook altijd de filosofie met de wereld willen verbinden. Ik denk dat de wereld van vandaag, misschien wel meer dan ooit, de filosofie nodig heeft. De afgelopen jaren heb ik de kans en het voorrecht gehad om over de hele wereld te reizen – naar Europa, Azië, en Noord- en Zuid-Amerika –overal heb ik van gedachten gewisseld, vooral met jonge mensen aan universiteiten, over vraagstukken uit de politieke filosofie en hedendaagse problemen. En overal waar ik naartoe ga, valt me de frustratie met de politiek op. Een diepe en wijdverbreide frustratie met politieke partijen en met politici. Dit lijkt me een begrijpelijke frustratie en een legitieme reactie op een bepaalde vermoeidheid in de politiek. De oude ideologieën zijn hun vermogen tot inspireren kwijtgeraakt; in plaats daarvan hebben we een publiek debat dat grotendeels niet gaat over grote zaken, maar over kleine, bestuurlijke en technocratische problemen. En als we al een ander debat zien, bestaat het meestal uit zeer partijdige scheldkanonnades: mensen die langs elkaar heen schreeuwen. Ik denk dat dit de reden is dat zoveel mensen – en niet alleen jongeren – gefrustreerd zijn geraakt over de hedendaagse politiek. Er is een soort leegte – een  holheid – in  de kern van ons publieke debat. Mensen willen dat de politiek en het debat over grote dingen gaat, en toch zijn we de gewoonte en het vermogen kwijt geraakt om deel te nemen aan het publieke debat over grote zaken – en vooral over zaken die te maken hebben met waarden: rechtvaardigheid, het algemeen belang, wat het betekent om een burger te zijn. We zijn niet erg goed in het debatteren over deze vraagstukken in de politiek.

Lees verder: Sandel roept burgers en politici op meningsverschillen niet uit de weg te gaan.
 

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden