Maar wat is eigenlijk pijn?

Iedereen heeft wel eens zijn knie geschaafd of maagkrampen gehad. Maar hoe weten we of we die pijn op dezelfde manier ervaren als anderen?

Door de resultaten van een groot aantal statistische onderzoeken met elkaar te vergelijken, ontdekten Oostenrijkse wetenschappers dat in de natuur zijn pijnverlichtend kan werken. Journalist en schrijver Sanne Bloemink kan zich dat goed voorstellen. ‘Pijn is niet alleen lichamelijk. Ook je gemoedstoestand, omgeving en relaties met anderen hebben er invloed op. De vraag bij dit onderzoek is vooral of de pijnverlichting echt veroorzaakt wordt door het groen, of eerder door de beweging of ontspanning in de natuur.’

Pijn laat ons zien dat lichaam en geest onlosmakelijk verbonden zijn, zegt Bloemink, die zelf al vijftien jaar kampt met chronische zenuwpijn. ‘We weten dat psychologische aanleidingen, zoals vroegkinderlijk trauma, de kans op chronische pijn aanzienlijk vergroten. Tegelijkertijd kun je niet zeggen dat die pijn alleen “tussen je oren zit”, want je voelt deze echt op een bepaalde plaats in je lichaam. Pijn danst op het koord tussen lichaam en geest.’

In het onderzoek worden de pijnniveaus van de deelnemers vastgesteld via zelfrapportage: mensen geven hun pijn voor en na de interventie een cijfer. ‘Je kunt pijn niet objectief meten, je kunt het hooguit vergelijken ten opzichte van jezelf,’ vertelt Bloemink. ‘Maar in onze samenleving beschouwen we alleen dat wat objectief meetbaar is, als waar. Dat leidt vaak tot schaamte bij mensen met pijn. Ze durven er niet over te spreken, uit angst om weggezet te worden als aansteller. Overigens willen omstanders vaak ook niet over je pijn horen, zeker als die chronisch is. Ze willen geloven dat alles beter kan worden, en jij confronteert hen ermee dat sommige problemen onoplosbaar zijn. Jouw pijn legt hun eigen onmacht en kwetsbaarheid bloot.’