Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

FM nr. 10/2004

Levenskunst: Tussen hemel en aarde

Wilhelm Schmid

De behoefte aan een wereld die deze overstijgt is menselijk al te menselijk. Of die ‘bovenwereld’ ook werkelijk bestaat doet er eigenlijk niet echt toe.

Bij aanraking denken we onmiddellijk aan lichamelijke aanraking, maar er bestaat ook zoiets als ‘geestelijke aanraking’, die irreëel, ideëel, louter verbeeld en potentieel is: het aangeraakt zijn door een idee, een gedachte, een droombeeld, een voorgevoel, een fantastische voorstelling. We kunnen niet alleen door het werkelijke, maar ook door het onwerkelijke worden aangeraakt, bijvoorbeeld door een verzonnen verhaal of een filosofische beschouwing, die beide alleen uit woorden en niet uit directe werkelijkheid bestaan. Het is moeilijk te zeggen waarin ‘het geestelijke’ bestaat. Tegelijkertijd valt niet te ontkennen dat er een leven van de geest is, dat niet door de dood schijnt te worden beroerd, een fluïdum dat zich eindeloos uitstrekt in ruimte, tijd en mogelijkheden, waaraan individuen deelhebben en ‘geestelijke weidsheid’ kunnen ervaren. Je kunt het verschijnsel van de geestelijke aanraking bestuderen aan de hand van het gesprek, deze uitwisseling van gedachten, maar ook aan de hand van het zwijgen als een stille vorm van ideële aanraking. Ook lezen is geestelijke aanraking, voor velen nog altijd verbonden met de zintuiglijke aanraking wanneer men een boek ter hand neemt en bladzijden omslaat.

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden