Home Eendimensionaal

Eendimensionaal

Door Coen Simon op 26 november 2020

Eendimensionaal
Cover van 12-2020
12-2020 Filosofie magazine Lees het magazine

Dit artikel krijgt u van ons cadeau

Wilt u onbeperkt toegang tot de artikelen op Filosofie.nl? U bent al abonnee vanaf €4,99 per maand. Sluit hier een abonnement af en u heeft direct toegang.

Na wat adolescente experimenten met hasj en wiet stopte ik al in mijn studententijd definitief met de verdovende middelen. Filosofie vond ik geestverruimend genoeg en bovendien kreeg je er geen keelpijn van. Een verslaving heeft het nooit kunnen worden. Dat kan ik niet van alle verdovende middelen zeggen, want het duurde nog jaren voor ik stopte met roken, en het drinken kon laten.

De spraakmakende ‘drugsprofessor’ en socioloog Peter Cohen zou ook dát zeker geen verslaving hebben genoemd. Ik had gewoon, om het in zijn woorden te zeggen, een ‘heel sterke emotionele binding’ met alcohol en tabak. Zoals je dat ook kunt hebben met muziek, sport, de kerk of met kruiswoordpuzzels. En zulk gedrag gaan we ook niet pathologiseren of criminaliseren.

Sterker nog, heel veel drugsgebruik vinden we volkomen normaal. We nemen bètablokkers, paracetamolletjes, cafeïne, sildenafil (Viagra®), oxytocine neusspray en antidepressiva. En dit allemaal zonder onszelf als junk te zien.

Voor Cohen is er dan ook geen twijfel aan: verslaving heeft niets met middelen te maken, maar is een sociaal construct, waarmee we maatschappelijk ongewenst gedrag stigmatiseren en hopen te elimineren. We zouden iedereen met zijn eigen emotionele bindingen lekker met rust moeten laten.

Ik juich de ruimdenkendheid toe, al was het maar omdat het pathologiseren van gedrag het moeilijker maakt gedrag te veranderen. Maar ik zet wel vraagtekens bij het geestverruimende effect van sommige emotionele bindingen. Als bijvoorbeeld een heel sterke emotionele binding met de smartphone mijn kinderen reduceert tot social media zombies, voorovergebogen bij mij op de bank, dan denk ik niet dat met rust laten de juiste houding is. Pathologiseren is dat ook niet. Van mij mogen ze veel op hun telefoon mits hun leven niet eendimensionaal wordt. Sporten ze nog? Dansen ze nog? Leren ze nog? Praten ze nog? Lachen ze nog? Spreken ze nog af? Hebben ze nog ideeën?

Als ik de lat van eendimensionaliteit langs mijn eigen gedrag leg, dan denk ik dat ik jarenlang teveel de hele dag uitkeek naar de glazen wijn die ik me in de avond veroorloofde.

Maar goed, verslaving zal ik het niet noemen.

Relevante berichten

Weekendlijstje Spijt
Weekendlijstje Spijt

Weekendlijstje Spijt

Bij zijn bezoek aan Congo op 8 juni betuigde de Belgische koning Filip spijt voor de Belgische wandaden tijdens de koloniale overheersing. Hoewel officiële excuses ontbraken, werd deze spijtbetuiging geprezen als een stap in de goede richting. Maar kun je wel excuses maken voor iets wat je zelf niet gedaan hebt? Wat betekent spijt hebben eigenlijk en waar dient het voor? In dit weekendlijstje vindt u vijf artikelen over spijt.

Lees meer
Kunstmatige intelligentie
Kunstmatige intelligentie
Bewustzijn

Een zelfbewuste computer is onze favoriete nachtmerrie

Een softwareontwikkelaar van Google veroorzaakte een media-storm door te stellen dat zijn werkgever gebruikmaakt van een zelfbewuste chatbot. Maar is dat wel mogelijk? En wat betekent het dat we computers ontwikkelen die ons kunnen doen geloven dat ze bewust zijn?

Lees meer
Woede
Woede

Weekendlijstje: Woede

Een groep woedende boeren trok afgelopen week naar het huis van minister Van der Wal om hun onvrede te uiten over de nieuwe stikstofmaatregelen van het kabinet. Hoewel er in de maatschappij begrip lijkt te bestaan voor de boosheid bij boeren, klinkt er ook kritiek op de manier waarop zij deze boosheid uiten. Wat is woede, hoe gaan er mee om en kunnen we het positief inzetten? Daarover meer in dit weekendlijstje.  

Lees meer
Verbeelding
Verbeelding

Weekendlijstje verbeelding

Kinderen fantaseren de wonderlijkste verhalen bij elkaar. Als volwassenen raken we die kinderlijke fantasie vaak een beetje uit kwijt. Zonde, want we kunnen veel leren van onze eigen verbeelding. Dit weekend een lijstje over fantasie en verbeelding.

Lees meer