Home Tijd Voorbij een zeker punt lijkt alles even ver
Tijd

Voorbij een zeker punt lijkt alles even ver

Door Roelof ten Napel op 24 februari 2026

schrijver Roelof ten Napel
beeld Merlijn Doomernik
Filosofie Magazine hoe denken we dat dieren denken
03-2026 Filosofie Magazine Lees het magazine
Schrijver Roelof ten Napel ontcijfert elke maand onze ideeën over de werkelijkheid.

Dit artikel krijg je van ons cadeau

Wil je onbeperkt toegang tot de artikelen op Filosofie.nl? Je bent al abonnee vanaf €4,99 per maand. Sluit hier een abonnement af en je hebt direct toegang.

Ik weet dat wolken zich op verschillende hoogtes bevinden, maar steeds als ik ze haaks over elkaar zie bewegen voelt het toch alsof iemand twee dunne, doorzichtige vellen over elkaar schuift. Voorbij een zeker punt vlakt mijn blik de afstand uit en lijkt alles even ver.

Dat ons waarnemingsvermogen grenzen heeft, merk ik vaker. Van vier of vijf voorwerpen zie ik het aantal in een oogopslag, vanaf zes moet ik tellen. Maar wat ik nog niet zo sterk had beseft, is hoe dat opgaat voor gebeurtenissen in de tijd.

Ik las het in een bijzin van Spinoza. Zoals alles waarvan we ons de afstand ‘niet helder kunnen voorstellen’ in hetzelfde vlak lijkt te liggen, schrijft hij, zo verbinden we alles waarvan het bestaan ‘verder van het heden verwijderd is dan we ons doorgaans helder verbeelden als het ware aan één tijdstip’. Ja, verrek. De levens van Julius Caesar en Napoleon voelen even lang geleden, maar dat slaat nergens op.

Misschien dat het daarom vreemd voelt wanneer je de leeftijd bereikt waarop er voor je ouders iets belangrijks gebeurde. Alsof je dan aankomt op een plaats waarover je hebt gehoord en je het uitzicht voor het eerst op ware afstand voor je hebt.

Even tussendoor …

Meer lezen over filosofie? Schrijf je in voor de gratis nieuwsbrief:

Ontvang wekelijks de beste artikelen van Filosofie Magazine en af en toe een aanbieding.
Loginmenu afsluiten