Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

De schokkende boodschap van Piketty

De schokkende boodschap van Piketty

De Franse econoom Thomas Piketty stelt in Capital dat de ongelijkheid alsmaar blijft groeien, omdat het rendement op kapitaal hoger is dan op dat van arbeid. Hij beroept zich op vier eeuwen aan gegevens over de verdeling van kapitaal in Amerika en Europa. Ongelijkheid is het thema van Filosofie Magazine, voor leden geheel online te lezen, samen met de rest van het magazine. Zie hieronder de belangrijkste filosofische verwijzingen.

Adam Smith beschrijft in The Wealth of Nations (1776) een economie waarin elk handelen uit eigenbelang onbedoeld het algemene belang ten goede komt. Zo wil een groenteman winst maken, maar om concurrerend te zijn moet hij daartoe kwaliteit bieden tegen een redelijke prijs  –  wat iedereen ten goede komt. Dit principe noemt hij the invisible hand. Omdat de ene groenteman nu eenmaal meer verkoopt dan de andere, sluit Smiths theorie economische ongelijkheid niet uit. Maar de onzichtbare hand zorgt wel altijd voor een bepaald evenwicht. Het onderzoek van Piketty naar de geschiedenis van de economie toont aan dat de onzichtbare hand niet bestaat. Door de invloed van het kapitaal worden de verschillen namelijk alleen maar groter.

Karl Marx spreekt zich in Das Kapital (1867) uit tegen het kapitalisme. De markteconomie leidt volgens Marx tot ongelijkheid tussen mensen die het kapitaal hebben en de arbeiders. De ondernemer profiteert meer van de opbrengst van arbeid dan arbeiders zelf. Tot hier stemt Piketty  in, maar hij slaat een communistische samenleving als remedie af. De vrije markt heeft immers ook een welvarende middenklasse opgeleverd – iets wat Marx niet voorzag.

Om groeiende ongelijkheid tegen te gaan, verwijst Piketty  onder meer naar A Theory of Justice (1971) van John Rawls. Diens difference principle stelt dat ongelijkheid te rechtvaardigen valt – en zelfs de samenleving ten goede komt, omdat het mensen stimuleert om iets te bereiken – mits die de minstbedeelden ten goede komt.