Home Wilde beesten in de filosofische woestijn

Wilde beesten in de filosofische woestijn

Door Hein van Dongen op 21 februari 2014

Wilde beesten in de filosofische woestijn
Cover van 04-2007
04-2007 Wijsgerig Perspectief Lees het magazine

William James was zo’n veelzijdig denker dat hij lezers met de meest uiteenlopende achtergronden wist te bereiken. Een opstel als ‘Is life worth living’ uit The Will to Believe spreekt waarschijnlijk andere lezers aan dan de discussies over het pragmatische waarheidsbegrip uit The meaning of truth. De auteur die fameuze passages leverde over ‘de theorie van de automaat’ is ook de schrijver die probeerde om bezwaren tegen een leven na de dood te pareren, en het is moeilijk om je een hedendaagse lezer voor te stellen die beide thema’s even serieus neemt.

Deze veelzijdigheid is wellicht ook een reden dat de samenhang tussen James’ verschillende kanten – en dan met name die tussen de psycholoog James en de gelijknamige filosoof – veel lezers lijkt te ontgaan. Voor James zelf hebben de verschillende zijden van zijn werk nauw samengehangen. Criteria voor waarheid zijn voor hem niet formeel of abstract, maar liggen in het dagelijks leven. En de mens is niet louter een gewoontedier, maar een persoon die de uitdagingen van zijn mogelijkheden kan aangaan en daarbij zijn conditioneringen niet als vijand, maar als bondgenoot zou moeten zien.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.