Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

Filosofie Magazine nr. 1/2022

Vertaler Victor Gijsbers: ‘Wittgenstein laat de onzinnigheid van de filosofie zien’

Alexandra van Ditmars
Interviewer & schrijver

In zijn Tractatus probeerde Wittgenstein het ondenkbare te denken en het onzegbare te zeggen. De filosofische klassieker bestaat honderd jaar en verschijnt opnieuw in Nederlandse vertaling. Vertaler Victor Gijsbers: ‘We hebben volgens Wittgenstein ten onrechte het idee dat we uitspraken doen die betekenis hebben.’

Dat lezers soms schrikken als ze de Tractatus logico-philosophicus voor het eerst openslaan, kan filosoof Victor Gijsbers goed begrijpen. De korte, genummerde stellingen waaruit het boek bestaat hebben wel iets weg van wiskundige formules. De abstractheid van de woorden – waarmee de relatie tussen denken, taal en wereld wordt beschreven – helpt ook niet mee. En dan schrijft de auteur, de Brits-Oostenrijkse filosoof Ludwig Wittgenstein, in de inleiding ook nog eens dat het boek alleen begrepen kan worden door wie dit alles ‘zelf al eens gedacht heeft’.

Motiverend is dat niet, zegt Gijsbers, docent filosofie aan de Universiteit Leiden. Maar hij hoopt dat lezers er niet door ontmoedigd raken. Want de Tractatus is niet alleen een lastig, maar ook een spannend werk. ‘Wittgenstein geeft vaak geen expliciete argumenten, maar laat het aan de lezer zelf over om over het verband tussen de stellingen na te denken. Het is als een puzzel die je moet oplossen. Filosoferen, zo lijkt Wittgenstein ons te willen zeggen, is niet dat je bepaalde antwoorden aangereikt krijgt. Het is een activiteit.’

Verder lezen?

In een tijd waarin autoriteit, waarheid en het publieke debat onder druk staan kan filosofie met heldere analyses richting geven. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar € 4,99 per maand. U krijgt daarmee toegang tot alle artikelen uit Filosofie Magazine en Wijsgerig Perspectief plus exclusieve achtergrondartikelen, interviews en portretten. Of bestel de losse editie na.

InloggenLid Worden