Home Uitgelezen: De vreemde vrijheid

Uitgelezen: De vreemde vrijheid

Door Martijn Boven op 29 september 2016

Cover van 03-2016
03-2016 Wijsgerig Perspectief Lees het magazine

Vrijheid is een term die een filosoof niet lichtzinnig in de mond kan nemen. Traditioneel gezien wordt er een onderscheid gemaakt tussen negatieve vrijheid (vrij van externe obstakels die je zelfverwerkelijking inperken) en positieve vrijheid (vrij om je eigen vermogens in te zetten). In het essay De vreemde vrijheid. Nieuwe betekenissen van vrijzinnigheid en humanisme in de 21ste eeuw pleit filosoof en theoloog Laurens ten Kate voor een vrijheid die voorbijgaat aan dit traditionele onderscheid. Het betreft een scheppende vrijheid die niet langer is gebonden aan zelfverwerkelijking, maar zich juist manifesteert op het moment dat het zelf op het spel komt te staan.

Het circa zeventig pagina’s tellende essay is verschenen bij Uitgeverij Sjibbolet, een kleine, onafhankelijke uitgeverij die het accent legt op hermeneutiek en vooral bekendheid geniet door de publicatie van enkele vertalingen van het werk van Giorgio Agamben. Naast deze vertalingen publiceert Sjibbolet ook oorspronkelijk Nederlandstalige filosofie die een plaats in deze rubriek verdient. De naam Sjibbolet is afgeleid uit het werk van Jacques Derrida en duidt op de grens tussen het eigene en het andere. Zoals de titel De vreemde vrijheid al doet vermoeden, speelt ook dit essay zich af rondom deze grens. Het betreft een uitgebreide versie van Ten Kates inaugurele rede, uitgesproken bij het aanvaarden van de leerstoel Vrijzinnige religiositeit en humanisme. Twee nauw verweven thema’s staan centraal: de vrijzinnige conditie en de vreemde vrijheid.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

Een kerk voor het vrije woord
Een kerk voor het vrije woord

Een kerk voor het vrije woord

De Balie opende vorige week zijn deuren als gebedshuis, op grond van een heilig geloof in democratie, de rechtsstaat en de heilzame, bindende werking van cultuur. Waarom zou een cultuur- en debatcentrum zich anno 2022 geen seculiere kerk mogen noemen? We vroegen het Balie-directeur Yoeri Albrecht en Denker des Vaderlands Paul van Tongeren.

Lees meer
chronische ziekte
chronische ziekte

Waarom het begrip ‘chronische ziekte’ niet vanzelfsprekend is

Het aantal mensen met een chronische ziekte in Nederland stijgt, stellen onderzoekers. Sanneke de Haan, bijzonder hoogleraar psychiatrie en filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, laat zien waarom het begrip ‘chronische ziekte’ niet zo vanzelfsprekend is als het lijkt.

Lees meer
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Niet-westerse filosofie

Bertrand Russell over ‘het probleem van China’

Toen de Britse filosoof Bertrand Russell een jaar lesgaf in China, raakte hij diep onder de indruk van het land. Vooral het vermogen van de bevolking om gelukkig te zijn raakte hem. Wel maakte hij zich zorgen over de groeiende invloed van het Westen. Is het China gelukt om zijn eigenheid ten opzichte van het Westen te bewaren?

Lees meer
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

S10 staat dit weekend in de finale van het Eurovisie Songfestival. Tijdens een interview bij Matthijs gaat door vertelt ze dat ze zichzelf toestemming heeft gegeven om haar dromen na te jagen en dit avontuur aan te gaan. Het resultaat: meer zelfinzicht en een bijzondere prestatie. Dit weekend een lijstje over durven beginnen, presteren, en jezelf leren kennen.

Lees meer