Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Mens en natuur

We zijn gewend geraakt aan een onderscheid tussen mens en natuur. Afhankelijkheid van de natuur was iets uit een stenen tijdperk. Maar moderne omstandigheden tonen hoe het lot van de mens en dat van de natuur onlosmakelijk verbonden zijn.   

Filosofie Abonnement

In ons culturele geheugen neemt de titel van het beroemde boek van de Nederlandse wetenschapshistoricus E.J. Dijksterhuis een bijzondere plaats in. De mechanisering van het wereldbeeld brengt treffend tot uitdrukking welk perspectief op de natuur vanaf de tijd van Newton... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Waarom hebben mensen een politieke stem, maar niet-mensen zoals planten, dieren en dingen niet? Dit vraagt Anne van Leeuwen, actief bij de Ambassade van de Noordzee, zich af. Volgens haar is luisteren essentieel om erachter te komen wat dieren, planten en landschappen... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Florentijn van Rootselaar

Vliegschaamte, landschapspijn, natuurrouw. Denker en programmamaker Evanne Nowak organiseert een sessie waarin ze nieuwe woorden introduceert voor een nieuwe tijd. Het is bijna een gezelschapsspel, dat ons doet inzien hoe de wereld is veranderd.    Hoe ziet... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

De één installeert zonnepanelen, een ander organiseert bewustwordingscampagnes en weer een ander probeert een Europese politieke partij op te richten. Vijf voormalig studenten van Future Planet Studies doen allemaal verschillende dingen, maar met hetzelfde doel: een... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

‘De aarde is een object van menselijk gebruik geworden’, zegt de Nederlandse filosoof en ecoloog Matthijs Schouten (1952). Hij denkt na over de positie die de mens inneemt in de natuur. Vanavond geeft hij een lezing in dierentuin Artis.   De titel van uw... Lees verder

Denken in tegenstellingen als ‘natuur en cultuur’, ‘natuur en techniek’ en ‘natuur en mens’ is volgens Gilles Deleuze onjuist. Hiertegenover stelt hij een denken vanuit ongedifferentieerdheid, vanuit de krachten die zowel de mens als de omgeving maken.... Lees verder

We vroegen aan onze lezers waar ze de dag plukken. ‘In de natuur’, antwoordde u massaal. Jules Evans over ons verlangen om de band met de natuur te herstellen. In 2012 ging Mac Macartney ondergronds in de bergen van Californië. Als onderdeel van een indiaanse... Lees verder

Marc van Dijk

De mensenrechten bestaan 70 jaar – wordt het nu tijd voor een uitbreiding naar niet-menselijke entiteiten? Een activistische spar en een conservatieve eik op de Vaalserberg zijn het er nog niet over eens.  Bos op de Vaalserberg, de ochtend na een... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Carolien van Welij

Zoals de hond in de experimenten van Pavlov al ging kwijlen bij het geluid van een belletje, zo kun je erwtenplanten leren te reageren op een ventilator.   Experiment Erwtenplanten kun je 'trainen' via klassieke conditionering.  Illustratie: Bas van der... Lees verder

Nathanja van den Heuvel laat de actualiteit zien van het ecofeminisme, een stroming waarin ecologisme en feminisme samenkomen. De verbinding tussen vrouw en natuur behoeft herziening, betoogt ze.    Binnen de academische feministische theorie is het... Lees verder

‘De natuur staat op dit moment voor alles wat goed is’, moppert de Franse filosofe Elisabeth Badinter. Die bepaalt dat we niet meer mogen roken, dat een ruggenprik slecht is en borstvoeding juist goed. ‘Het is heel lastig daar weerstand tegen te... Lees verder

Milieuproblemen zijn niet op te lossen door moderne technologie. Elke technologische oplossing schept nieuwe problemen. Daarom is de milieucrisis ook een crisis van het geloof in de technologie en de maakbaarheid van de wereld - een crisis van de moderne... Lees verder

Jeroen Hopster

Het is ijdele hoop, schrijft Immanuel Kant, te denken dat een wetenschapper ooit de geheimen van de levende natuur zal onthullen, zoals Newton de raadselen van de niet levende natuur heeft ontrafeld. Zelfs een grashalm gaat het menselijk verstand pertinent te boven, zo... Lees verder

Maaike Merckens-Bekkers

Maaike Merckens Bekkers en Sabine Wassenberg runnen samen Wonder-Why, een organisatie met als doelstelling om het filosoferen met kinderen en jongeren te stimuleren. Iedere maand leggen zij een thema voor aan de klas. Deze maand: natuur. Even hapert het. Maar dan... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Florine Keus

Dit jaar is de eerste editie van de IJssselbiënnale. Deze kunstroute langs de IJssel is georganiseerd om het verhaal van de rivier te vertellen. In het kader van het eigen rivier-project van Filosofie Magazine ‘Rechten voor de Rijn’ spraken wij met Mieke Conijn, de... Lees verder

‘Ecologisch leven leert je in te zien dat je deel uitmaakt van een groter geheel en dat geeft je leven zin.’ Een gesprek met levenskunstenaar en filosoof Wilhelm Schmid.Als kleine jongen liep Wilhelm Schmid eens het bos in waar hij altijd speelde. Een paar maanden... Lees verder

‘De weg naar de invoering van nieuwe dierenrechten lijkt lang’, schrijft Erno Eskens. Het beschermen van natuurgebieden is daarom wellicht een goed alternatief. Bescherm een bijzonder ecosysteem, en daarmee direct de dieren die daarin leven. Maar wat te doen met de... Lees verder

'De dieren worden door Aristoteles beschreven zoals hij ieder ander ding zou beschrijven: als object van studie. Dat woord object klinkt eigenlijk wat kil. Aristoteles heeft warme gevoelens bij de natuur. Het zit allemaal prachtig ingenieus en "wondermooi" in elkaar',... Lees verder

Jeroen Hopster

De mens heeft planten systematisch onderschat, stellen filosofen Wouter Oudemans en Norbert Peeters. Planten zijn gewiekster dan gedacht – en de mens is plantaardiger dan ons lief is. Waarom hebben perziken zo’n lekker zoete smaak? De gangbare verklaring... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

De gemeente Dongeradeel is ervoor om rechten te verlenen aan de Waddenzee – en werd daarom geprezen door VN-secretaris-generaal António Guterres. Is dit een absurde ontwikkeling, of een wending die onze houding tegenover de natuur blijvend gaat veranderen? Negen... Lees verder

Anton de Wit

Zijn de Oostvaardersplassen puur natuur, of een menselijk construct? Dat doet er niet toe, zegt filosoof en directeur van het Wereld Natuur Fonds Johan van de Gronden. Zolang de natuurervaring ons maar inspireert tot bescheidenheid. De halve wereld... Lees verder

Ons panel, bestaande uit Simone van Saarloos, Eric Schliesser en Ingrid Robeyns reageert iedere maand op een actuele stelling. Simone van Saarloos Schrijver, columnist De natuur hoeft niet tegen zichzelf te worden beschermd. Nadenken over het beschermen van... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

We moeten ons niet blindstaren op uitstervende soorten, stelt Bas Haring in zijn boek Plastic panda’s. Volgens Haring gebruiken filosofen en biologen vreemde redeneringen voor hun pleidooi voor biodiversiteit. ‘Als natuurbeschermers niet de juiste argumenten... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Kunnen niet-menselijke entiteiten rechten hebben? De gemeenteraad van het Friese Dongeradeel heeft dit voorjaar een motie aangenomen waarin staat dat de Waddenzee rechten moet krijgen. Woody en Karel gaan erover in discussie. Woody, een jonge, fiere spar, wil zich... Lees verder

Peter Sloterdijk vraagt zich af 'of de mensheid wereldwijd een omschakeling zal kunnen maken van het geboortefatalisme naar de gekozen geboorte en naar prenatale selectie'. Zijn we al klaar voor de nieuwe mens? 'Wij beschaafden doen ons uiterste best om... Lees verder

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.