Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
FM nr. 10/2019

Rechts-populisme gedijt juist tijdens hoogconjunctuur

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.

Mels-Werner Dees

Komt nationalisme op in tijden van economische crisis? Zowel Adorno als Fukuyama concludeert het tegenovergestelde. Populistisch rechts wordt gevoed door iets heel anders: ‘hunkering naar waardigheid’.

Vijftig jaar geleden overleed de Duitse filosoof en socioloog Theodor Adorno. Ter gelegenheid daarvan verscheen onlangs de uitgeschreven tekst van een rede die de denker op 6 april 1967 hield in Wenen onder de titel Aspekte des neuen Rechtsradikalismus. Inmiddels bereikt de tekst al de vierde druk, wat uitzonderlijk is bij deze moeilijk toegankelijke auteur. En niet voor niets. Politieke, sociale en internationale ontwikkelingen die Adorno benoemt, zijn weer actueel; rechtsradicalisme, nationalisme, vreemdelingenhaat en de inzet van propaganda worden al door Adorno geanalyseerd.

Waar Adorno de situatie in de jaren zestig kon vergelijken met de opkomst van het nazisme in de jaren dertig, daar kan de huidige lezer van de tekst er de opvallende parallellen met de actualiteit aan toevoegen. Het centrale thema is voor Adorno de continue angst die mensen hebben om hun nationale identiteit te verliezen.

Opvallend genoeg komt de filosoof Francis Fukuyama in zijn recente werk Identiteit tot dezelfde observatie: populisten zoals Trump, maar ook Baudet en Johnson, appelleren aan het gevoel voor identiteit van de kiezer.

Verder lezen?



Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.