Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
FM nr. 9/2018

Close Reading Wollstonecraft: Niet baren, maar denken

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.

Sophie van Balen
Schrijver en filosoof

Mary Wollstonecraft is de oermoeder van het feminisme. Ze pleitte voor de rechten van de vrouw en liet als eerste zien dat vrouwen ook over rede beschikken.

Ten tijde van de Franse Revolutie leefde er een onstuimige jonge Britse vrouw, die haar seksegenoten opriep om terug te keren tot hun natuur. Daarmee bedoelde ze opvallend genoeg niet baren, maar denken. Ze zou de weinig erkende oermoeder van het feminisme worden. In haar Pleidooi voor de rechten van de vrouw (1792) roept Mary Wollstonecraft niet alleen de man en de samenleving tot de orde, maar vooral ook de adel en de vrouwen zelf. Vrouwen moeten zich bewust worden van hun eigen corruptie – het gevolg van vrijwel eeuwigdurende vooroordelen over de zwakke vrouwelijke geest.

Wollstonecrafts werk reflecteert daarmee de tijd waarin ze leefde. Haar idealen zijn die van de Verlichting, haar fundament het geloof in een volmaakte God, haar methode de zoektocht naar onbetwijfelbare rationele principes.

Emancipatie betekent dat vrouwen zelf moeten leren nadenken, maar de vraag was ‘natuurlijk’ of dat wel kon. Hoewel de vrouw door tijdgenoot Jean-Jacques Rousseau wel een onsterfelijke ziel werd toegeschreven, zou ze geen redelijk wezen zijn. Maar is het niet zo, redeneert Wollstonecraft, dat áls de vrouw een onsterfelijke ziel heeft, gelijk aan de man, dat ze zich dan op dezelfde manier moet laten leiden door de deugd – omdat dat immers de enige manier is om zorg te dragen voor die ziel? En dat ze, om erachter te komen wat haar menselijke deugden zijn, haar rede moet gebruiken? Het is immers een bespottelijk idee dat God, die de vrouw maakte, de fout zou hebben begaan om van haar wél deugdelijkheid te eisen, maar haar níét de capaciteiten daartoe te schenken.

Verder lezen?



Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.