Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
25-08-2017

Wat we van kinderen kunnen leren #3: verveling

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.

Bart Coster
Freelance filosofiejournalist

Van kind worden we volwassene. Maar verliezen we niet iets in deze ontwikkeling? De zomervakantie is alweer een tijdje onderweg (of is alweer afgelopen), en als u kinderen heeft, heeft u ze zich ongetwijfeld zien vervelen. Misschien ziet het er niet meteen aanlokkelijk uit, maar volgens sommige filosofen moeten wij volwassenen de kunst van het vervelen opnieuw leren.

De Duitse filosoof Wilhelm Schmid denk dat verveling onmisbaar is voor inspiratie. Hij zelf verwoordt dit prachtig:

Juist omdat de verveling leeg is, een vacuüm vormt, stroomt er veel op haar toe en trekt zij van alles aan: ongedachte gedachten, onvoorziene ontmoetingen, verrassende ervaringen, nieuwe voorstellingen, gedurfde ideeën, verbanden, samenhangen die plotseling 'zin geven'. Daardoor komt het dat alles wat langdurig en traag in deze leegte stroomt, onvermoed weer uit haar opwelt.

Om dit proces toe te laten moeten we volgens Schmid de leegte van de verveling niet te snel opvullen met afleiding en entertainment, ook al is dat wel verleidelijk.

Lees hier het hele essay van Wilhelm Schmid.

Filosoof Joke Hermsen doet een vergelijkbare oproep. Door ons te vervelen, stelt ze, kunnen we toegang krijgen tot een ander soort tijdservaring  dan de kloktijd, waar we ons het grootste gedeelte van ons leven in bevinden. De kloktijd is tijd waarin we produceren en consumeren. Dit is de tijd waarop het spreekwoord ‘tijd is geld’ betrekking heeft. Als we ons vervelen krijgen we toegang tot een andere tijdservaring. In de verveling hoeven we even niets, laten we het leven op zijn beloop. Als we ons vervelen houden we de tijd niet bij op ons horloge of op onze telefoon, want daar is geen enkele reden toe. Zo krijgen we toegang tot ‘de tijd als duur’, een term van de Franse filosoof Henri Bergson. Deze tijd is niet opgedeeld in seconden, minuten en uren, maar duidt een tijdservaring aan waarin ervaringen en gedachten aan elkaar smelten, een tijd die eindeloos lijkt.

Maar waarom is deze tijdservaring zo belangrijk? Lees hier haar essay 'Waar blijft de tijd?'

In het nieuwe nummer van Filosofie Magazine staat het kind centraal. Onder andere filosoof Awee Prins en ontwikkelingspsycholoog Alison Gopnik vertellen wat we van kinderen kunnen leren. T/m 23 september met €1,- korting te bestellen in onze webshop!


 

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.