Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
02-03-2017

We zijn te bang om te oordelen

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.
Volgens Hannah Arendt moeten we juist in tijden van onrust en verdeling elkaar en de situatie durven te oordelen, zelfs als er geen garantie voor een goed oordeel is.

‘De angst voor arrogant, bot of hypocriet door te gaan staat oordelen in de weg. Is het niet aanmatigend om te oordelen over een gebeurtenis waar ik niet bij was? Een andere uitweg van de angst om te oordelen is door te weigeren het nieuwe onder ogen te zien. Het is gemakzuchtig om het heden te duiden als herhaling van het verleden. Een voorbeeld is de neiging Trumps zege te interpreteren als een herhaling van het Europese fascisme van de vorige eeuw. Zo maak je jezelf immuun voor de ‘schok van de ervaring’. ‘Er is een enorme verleiding om het intrinsiek ongelooflijke weg te verklaren met behulp van liberale rationalisaties,’ observeerde Arendt in 1951.’

Toch is het volgens Hannah Arendt belangrijk om de verleiding om onszelf te sussen te weerstaan, en het taboe op oordelen te doorbreken. Maar dat is nog lang niet zo makkelijk, want een goed oordeel vellen gaat om meer dan alleen onderscheid maken tussen goed en kwaad.

‘Om van een smaakoordeel tot een expliciet, weloverwogen en onafhankelijk politiek oordeel te komen, moet er veel gebeuren. Arendt zegt dat het vooral gaat om begrijpen. Begrijpen betekent dat men de last van de eeuw onderzoekt en bewust draagt – niet dat men het bestaan ervan ontkent, noch dat men er gedwee voor zwicht. Begrijpen betekent dat men aandachtig en onbevangen de confrontatie aangaat met de werkelijkheid. Dat ‘begrijpen’ noemt Arendt in een aantal essays en colleges ook wel ‘oordelen’. Het politiek oordeelsvermogen vormt volgens Arendt een dringend en acuut probleem.’

Wilt u meer weten over hoe we volgens Hannah Arendt het moderne taboe op oordelen kunnen oplossen? Lees dan hier het hele artikel (volledig toegankelijk voor leden).

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.