Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
02-09-2016

Oorlog is een gruwel

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.
Filosoof van de maand Bertrand Russell maakte in zijn 98 jaar durende leven twee wereldoorlogen mee. Hoe hebben deze perioden zijn denken beïnvloed?

Als uitgesproken politiek activist had Russell (1872 – 1970) het niet gemakkelijk: zijn lofzang op het pacifisme zorgde er zelfs voor dat hij voor enkele maanden in de gevangenis verdween. Russell meent dat oorlog nooit de doelen realiseert waarmee hij wordt gerechtvaardigd. Engeland moet dus aan geen enkele oorlog deelnemen.  

‘Mijn houding ten opzichte van de oorlog is er een van intensief en hartstochtelijk protest – ik beschouw de oorlog als een gruwel, een schande, een verpletterende en loutere ramp, die het hele leven afgrijselijk maakt.’

Toch lijkt Russell geen consistent pacifist. In zijn boek The Ethics of War worden verschillende soorten oorlogen besproken. Een hiervan is de oorlog uit zelfverdediging. Dit is volgens Russell niet direct een rechtvaardiging voor geweld: het is voor het zelfbehoud vaak beter geen verzet te plegen dan wel. Een oorlog die wellicht wel te rechtvaardigen is, is er een die gaat om principes – bijvoorbeeld een oorlog om mensenrechten – mits die ook echt gerealiseerd worden.  

‘Het is duidelijk dat Russell geen consequente pacifist is, maar een consequentialistische utilitarist, die na ‘overleven’ de hoogste waarde toekent aan ‘beschaving’. De meeste oorlogen hebben nu eenmaal meer nadelen dan voordelen.’

Benieuwd naar het effect van oorlogen op andere grote denkers zoals Wittgenstein en Nietzsche? Lees dan het artikel Filosofie als/versus oorlog (Volledig toegankelijk voor leden). 

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.