Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Filosofie Abonnement
21-03-2016

We denken met ons lichaam

Met deze knop kunt u, als u lid bent, artikelen toevoegen aan een leeslijst op uw persoonlijke pagina. Klik hier voor uw abonnement op maat.
‘Denken is niet iets wat we “in onze geest” doen, alsof het buiten het lichaam om gebeurt’, zegt de Australische filosoof Damon Young. René Descartes stelt in zijn Meditaties dat de geest en het lichaam twee verschillende substanties zijn en in twee verschillende werelden leven. Maar is dat wel zo?
 
Volgens Damon Young maken wij een onderscheid tussen twee soorten mensen: ‘verstandelijke’ mensen en ‘lichamelijke’ mensen. Een ‘lichamelijk’ mens ziet men ook wel als de ‘domme atleet’. Wie voor het ‘vlees’ kiest, keert de ‘geest’ de rug toe en andersom.

‘Volgens Descartes heerst er dus een conflict tussen geest en lichaam, denken en doen, ziel en vlees. Deze opvatting schuilt achter het stereotype denken dat atleten geen hersenen hebben. Dit terwijl filosofen en schrijvers vaak zwak en ongezond lijken te zijn. Volgens deze kijk zijn fysieke en geestelijke inspanning op de een of andere manier in strijd met elkaar. Niet omdat er te weinig tijd of energie voor beide is, maar omdat het bestaan zelf in twee delen lijkt te zijn gesplitst.’

‘Dualisme’ noemt men de scheiding tussen lichaam en geest.  Damon Young haakt kritisch in op de gedachte dat wij alleen met de geest denken.

‘De fout die Descartes, Plato en verwante denkers van nu maken, is dat ze het lichaam de schuld van onze gebreken geven. Anderen nemen het tegenovergestelde standpunt in: het is de schuld van de geest dat het lichaam zwak en ongecoördineerd is – dat het “loopt te dromen”. Maar beide interpretaties van het dualisme zijn fout: er is geen “denkende substantie”, beweert Young. In feite denken we vaak met ons hele lichaam: we gebaren, tellen op onze vingers, ijsberen door de kamer. Als Descartes had gewandeld tijdens het werk, in plaats van uren in bed te liggen filosoferen, waren zijn meditaties misschien minder bloedeloos geworden.’

Wat betekent deze kritiek voor het werk van Descartes? Hier leest u meer over in ‘We denken vaak met ons hele lichaam’ (volledig toegankelijk voor leden).
Wilt u toegang tot alle artikelen van filosofie.nl? Word dan lid.

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.