Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Oosterse filosofie

Denkers uit het oosten dachten na over niet-doen (wu-wei), innerlijke vrijheid (boeddhanatuur), en medemenselijkheid (ren). In dit dossier vindt u de ideeën van denkers uit India, China en Japan.

Filosofie Abonnement

Michael Puett: ‘Zoek niet naar jezelf, maar creëer een nieuwe wereld’

Florentijn van Rootselaar

Hij werd er een van Harvards meest geliefde docenten mee: Michael Puett legt uit waarom we niet langer naar onszelf moeten zoeken, waarom we ons leven niet moeten plannen en waarom we juist rituelen de ruimte moeten geven. We lopen langs een Amsterdamse gracht. Een... Lees verder

Hoe het boeddhisme ons aanzet de wereld te veranderen

Jeroen Hopster

Van hiv tot CO2-uitstoot: een kernidee in de boeddhistische filosofie is dat alles ontstaat in een netwerk van afhankelijkheidsrelaties. Volgens Jeroen Hopster helpt die visie niet alleen om de wereld te begrijpen, maar zet ze ook aan om de wereld te... Lees verder

'Het was bevrijdend om te ervaren dat ik niet mijn gedachten ben’

Een reeks tegenslagen dreef Stine Jensen van de westerse naar de oosterse filosofie. ‘De spirituele reis die ik heb ondernomen, werkte helend.’ 'Dit is een boek vanuit het hart en minder vanuit het hoofd’, zegt Stine Jensen. De filosoof en... Lees verder

Loslaten als levenskunst

Jeroen Hopster

Boeddhistische paradox: probeer de dingen niet naar je hand te zetten, maak geen levensplan, doe niet aan carrièreplanning maar durf het allemaal los te laten. Jeroen Hopster legt uit waarom.   Volgens Joep Dohmen, ’s lands voornaamste pleitbezorger van... Lees verder

Zenboeddhisme: Zo vind je verlichting

Zo vind je verlichting en verbondenheid volgens het zenboeddhisme: vergeet jezelf en je wordt verlicht door tienduizend andere dingen. Zenmeester Dōgen kijkt naar de herfstmaan. Zo luidt de titel van een zelfportret van Eihei Dōgen (1200-1253), de beroemdste... Lees verder

Wu-wei: Je wint als je niet wilt winnen

Florentijn van Rootselaar

Wu-wei of de kunst van het moeiteloze handelen is niet alleen belangrijk in ons leven als individu. Edward Slingerland – kenner van het Aziatische denken én de cognitieve psychologie – legt uit waarom die kunst ook de basis is van bloeiende... Lees verder

Deze taoïst vertelt hoe we ons ware ik worden

‘Als ik loslaat wie ik ben, word ik wie ik zou kunnen zijn.’ Daoïsme en wu wei volgens de Chinese filosoof Lao Tsu. Er is in feite weinig bekend over de Chinese filosoof Lao Tsu (soms ook Laozi of Lao Tse genoemd), een vooraanstaand figuur in het daoïsme (ook... Lees verder

Historisch Profiel: het Japanse shintoïsme

Anders dan de christelijke kerk kent het moderne shintoïsme geen overkoepelende dogma’s en geboden. Een historisch overzicht van het ontstaan van de Japanse denktraditie.  Het goddelijke is ouder dan hemel en aarde; het heeft hemel en aarde vastgelegd. Het is... Lees verder

Henk Oosterling: ‘Glimlach eens als je woedend bent’

Nele Goutier

Woede roept al snel een negatieve associatie op. Ten onrechte, vindt Henk Oosterling, die betoogt dat woede niet per definitie slecht of goed is. De oosterse filosofie leert ons dat woede constructieve energie kan opleveren. Wat woede kan doen, ontdekte Henk... Lees verder

Tu Weiming: ‘Iedereen kan een wijze zijn’

Florentijn van Rootselaar

Tu Weiming, de Chinese neoconfucianist, over menswording en de zoektocht naar wijsheid. ‘Cruciaal voor het mens-zijn is een innerlijke beslissing: we zijn pas door onze wil.’  De oerknal. 13,8 miljard jaar geleden. Uit een enorm heet punt met een oneindig... Lees verder

Oosterse wijsheid over de dood

De Kist, Char en Derek Ogilvie – nog nooit werd er zoveel over de dood gesproken. Toch bevrijd je je zo niet van de angst voor de dood, wist Boeddha al. Goochelaar Hans Kazàn draagt samen met EO-presentator Herman Wegter een doodskist over een schemerig... Lees verder

Wu-wei, handelen zonder iets te doen

Niets is zo zacht als water, maar toch kan het de hardste rotsen uitslijten. In een tijd van oorlog en verwarring kiest de Chinese filosoof Lao-tzu voor de weg van het water.   Toen Lao-tzu in de zesde eeuw voor Christus zag dat zijn woonplaats Tsjo aan het... Lees verder

‘Van nature zijn wij mensen aan elkaar gelijk en kunnen wij in harmonie samenleven’

Maarten Meester

Het confucianisme is een van de bouwstenen van de Verlichting. Een gesprek met emeritus hoogleraar sinologie Kristofer Schipper over zijn vertaling van Confucius’ De gesprekken. Als de ‘meest invloedrijke denker in de menselijke geschiedenis.’ Zo zien sommige... Lees verder

Confucius - De Gesprekken

‘Ik ben nog nooit iemand tegengekomen die meer om deugd gaf dan om vrouwelijk schoon.’ De Gesprekken geeft een inleiding op de filosofie van Confucius. ix: 1. De Meester sprak zelden over voordeel; vaker over het levenslot, en nog vaker over... Lees verder

Het Zelf (Atman) #1

Yajnavalkya (800 v.Chr.) Het ultieme geluk van de mens bestaat in het realiseren van het Zelf Wat is het? De onvergankelijke kern van de mens. Atman wordt beschreven als zuiver bewustzijn, eeuwig bestaan en vreugde.   Hoe kun je het bereiken? Door het ego... Lees verder

Nirvana #2

Boeddha (450-370 v.Chr.) Het einddoel van het boeddhistische pad   Wat is het? De onvatbare toestand waarin een verlicht mens zich bevindt. Het wordt ook omschreven als ‘het Ongeborene’, een staat vóór ‘zijn’ en ‘niet-zijn’. Hoe kun je het... Lees verder

Brahman #3

Shankara (800 n.Chr.) De essentie van het universum ligt verborgen achter de zintuiglijk waarneembare wereld   Wat is het? De ware, onzichtbare werkelijkheid.   Hoe kun je hier inzicht in krijgen? Door je te realiseren dat de empirische werkelijkheid een... Lees verder

Ahimsa #4

Mahatma Gandhi (1869-1948) ‘Niet-slaan’   Wat is het? Een geweldloze manier om actie te voeren.   Hoe kun je het bereiken? Beseffen dat alle mensen schepselen zijn van één God.   ‘Ik ben tot de conclusie gekomen dat alle religies waar... Lees verder

Ren (medemenselijkheid) #5

Confucius (551-479 v.Chr.) De hoogste deugd uit de ethiek van Confucius   Wat is het? De ‘gulden regel’: wat je voor jezelf niet wilt, leg dat ook niet op aan anderen.   Hoe kun je het bereiken? Door levenslang je best te doen om je medemens goed te... Lees verder

Wu wei #6

Lao Zi (vijfde eeuw voor Christus) Letterlijk: ‘niet-doen’, een kernconcept uit de taoïstische filosofie   Wat is het? Handelen zonder vooropgezet plan.   Hoe kun je het bereiken? Door je erin te oefenen vastomlijnde doelen los te laten. Wie... Lees verder

Boeddhanatuur #7

Linji (negende eeuw na Christus) De ware menselijke aard   Wat is het? Totale innerlijke vrijheid.   Hoe kun je het bereiken? Door het idee op te geven dat iemand anders ons kan vertellen hoe wij moeten leven. ‘Het probleem met de leerlingen van... Lees verder

De Grote Gelijkheid #8

Kang Youwei (1858-1927) Een oplossing voor alle politieke problemen van de mensheid   Wat is het? Een toekomstig tijdperk waarin wereldvrede heerst. Hoe kun je het bereiken? Door een confucianistische utopie te realiseren. Hoe creëer je een ideale... Lees verder

Zazen (zitmeditatie) #9

Dogen (1200-1253) De belangrijkste beoefeningsmethode uit Dogens zenboeddhistische filosofie.   Wat is het? Een techniek om de geest tot rust te brengen.   Hoe kun je het bereiken? Door stil te zitten op een kussen. Wie even zijn ogen sluit en zijn... Lees verder

Nembutsu (recitatie) #10

Shinran (1173-1262) Het aanroepen van Amida Boeddha   Wat is het? Een methode om na de dood het hoogste geluk te bereiken.   Hoe kun je het beoefenen? Door je helemaal over te geven aan de genade van Amida.   Namo Amida butsu! – letterlijk:... Lees verder

Harmonie #11

Yoshida Kanetomo (1435-1511) Het doel van de shinto-filosofie   Wat is het? Een toestand waarin de mens geestelijk en lichamelijk in balans is. Hoe kun je het bereiken? Door negatieve invloeden te vermijden. De berg Fuji is een van de bekendste plekken van... Lees verder

Zuivere ervaring #12

Nishida Kitaro (1870-1945) Opgaan in de omgeving Wat is het? Een toestand waarin er geen scheiding bestaat tussen mens en wereld.   Hoe kun je het beoefenen? Dat de mens met alles verbonden is.   Sommige ervaringen kunnen een mens geheel in beslag... Lees verder

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.