Ethische vraagstukken

Van gezondheidszorg tot economie, van oorlog tot liefdadigheid en van eigenbelang tot globalisering: ethische vraagstukken zijn overal.

Wat is woede eigenlijk?


'Woede is een ongewoon complexe emotie, omdat ze zowel pijn als genot behelst.'  Lees een fragment uit Woede en vergeving van Martha Nussbaum.

'Je doet het gewoon, toch?'

Moet je zorgen voor je hulpbehoevende ouders omdat het familie is? Volgens hoogleraar zorgethiek Marian Verkerk ‘telt’ het feit dat iemand familie is weliswaar als moreel argument, maar mag het nooit een doorslaggevend argument zijn....

‘Geen Russische roulette met belangen van toekomstige generaties’

Kunnen wij een evenwichtig moreel oordeel vellen over het gebruik van  kernenergie? ‘Uitgesloten’, aldus milieufilosoof en ethicus Koo van der Wal. Half juli dit jaar wordt Japan opgeschrikt door een zware aardbeving. In de...

24, dirty hands en het martelverbod

In de hitserie 24 moet hoofdpersoon Jack Bauer soms martelen om een terroristische aanslag te voorkomen. Een fascinerende serie, maar geen voorbeeld dat daadwerkelijk navolging verdient, wat het Witte Huis en een eliteclubje van Amerikaanse...

Moraal: een kwestie van hedonistisch calculeren

Bij moraal denk je als eerste aan het indammen van genot. In de ogen van Jeremy Bentham, de bedenker van het utilitarisme, dien je juist het algemeen belang als je het grootste plezier voor het grootste aantal mensen najaagt. Volgens een...

Mirella: 'Hoeveel moet ik geven aan Afrika?'

Het is zeven uur in de ochtend. Nog half slapend druk ik de tv aan om even het ochtendjournaal mee te pakken. Jan de Hoop meldt dat nrc.ext aandacht vraagt voor de honger in de Hoorn van Afrika. Het artikel gaat over veertien redenen om niet te geven. De...

Sleutelen aan de mens

Hersenimplantaten, prenatale selectie en andere vormen van mensverbetering leiden al snel tot verhitte debatten. Techniekfilosoof Peter-Paul Verbeek maakt een pas op de plaats: ‘Mens-zijn en technologie kunnen niet los van elkaar gedacht...

Michael J. Sandel: Wat is de juiste keuze?

Juist handelen leer je door oefenen, vindt Michael J. Sandel. Dat geldt voor militairen in extreme oorlogssituaties, maar ook voor burgers in alledaagse situaties.Stel, je bent een Amerikaanse korporaal en maakt met drie andere commando’s een...

Kleine geschiedenis van de moraal

Wat hebben filosofen gezegd over wat mag en niet mag? Over bumperkleven, het correct invullen van belastingformulieren en te veel geld teruggeven aan een vriendelijke winkelier. Het juiste midden Aristoteles (384-322 v.Chr.) Houd het juiste...

Orgaanhandel: een duivels dilemma

Is het moreel laakbaar, als een vader voor zijn zieke kind een donornier accepteert die afkomstig is van een geëxecuteerde in China? Wat brengt een vader ertoe voor zijn zoon een donornier te accepteren, die afkomstig is van een geëxecuteerde uit...

Euthanasie: 'Maar wat als het erop aan komt?'

Volgens een onderzoek van de Nederlandse Vereniging voor Vrijwillige Euthanasie beloven veel artsen hulp bij zelfdoding om er later onder slinkse wijze onderuit te komen - ook als de patiënt ondraaglijk lijdt en te kennen heeft gegeven dat hij wil...

Regels of bewustwording: De dilemma’s van de militaire ethiek

Sinds het Srebrenica-debacle worden Nederlandse militairen getraind in morele dilemma’s. Maar hoe doe je dat? Kweek je een moreel verantwoordelijkheidsgevoel, of stel je duidelijke regels? Officieren en ethici over onderwijs en de praktijk, en...

Hoe overleven we de globalisering?

De hoop op wereldvrede is verdwenen achter een dreigende horizon van terrorisme en vergelding. Tegelijkertijd moeten we leren omgaan met andere culturen; de globalisering is immers door technologische en economische ontwikkelingen niet te stuiten. Is...

Zelfzuchtig, maar in staat tot het goede

We zijn niet van nature goede mensen, zegt Iris Murdoch. Maar door studie en scherpe observaties kunnen we ons moreel ontwikkelen. Kunnen wij van onszelf moreel betere mensen maken? Volgens Iris Murdoch (1919-1999) is dat de belangrijkste kwestie in...

Beneden de maat van fatsoen

Avishai Margalit pleit in The decent society voor een ethiek van het ‘fatsoen’ als grondslag van de samenleving. Is fatsoen fundamenteler dan beschaving of rechtvaardigheid?Is Nederland een fatsoenlijke samenleving? Zwervers die op stations uit...