Log in




Wachtwoord vergeten
Log in | Word lid | Service

Filosofie.nl

Bewustzijn

Wat betekent het om bewust te zijn? En is bewustzijn mogelijk bij robots? In dit dossier duiken we in het raadsel dat de filosofie sinds jaar en dag bezighoudt. 

Filosofie Abonnement

Frank Meester

De populaire Amerikaanse filosoof Daniel Dennett helpt graag misverstanden uit de weg over het menselijke bewustzijn en de evolutie. In zijn laatste boek legt hij uit dat wij wel ontworpen zijn, maar zonder ontwerper. ‘Because it’s mind candy’, antwoordt de... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Lianne Tijhaar

Technologie wordt ontworpen om het ons zo makkelijk mogelijk te maken. Als het glimt en het doet wat het moet doen, dan zijn we al snel tevreden. Maar technologie is niet waarde-neutraal, waarschuwt Maarten Den Braber. Hij vertelt waarom we nood hebben aan meer... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Is er zoiets als een menselijke ziel? Volgens Thomas Hobbes niet, de mens is niets meer dan een machine van vlees een bloed: Veel van Hobbes’ ideeën zijn omstreden, niet in het minst zijn verdediging van het fysicalisme – de theorie dat alles in de wereld zuiver... Lees verder

Toen bleek dat we slechts een set berekeningen zijn zonder vaste kern, veranderde de wereld. Historicus Yuval Noah Harari schetst met zijn laatste boek Homo Deus een soms onheilspellend toekomstbeeld. Wat heeft de toekomst voor ons in petto wanneer we naar de... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Een futuristisch western themapark, dit is de setting van Westworld. Gasten kunnen in dit park, tegen een forse betaling, al hun cowboy-fantasieën uitleven op levensechte robots. Westworld is de nieuwe sciencefiction serie van tv-netwerk HBO gebaseerd op het... Lees verder

artikelen met dit symbool zijn vrij toegankelijk voor iedereen, andere artikelen zijn uitsluitend toegankelijk voor leden

Elize de Mul Promovendus techniekfilosofie, Leiden Nog voor de uitvinding van het schrift liet de mens al boodschappen achter op zijn wall. De mens is een geboren verhalenverteller en speelt daarnaast talloze rollen in andermans verhalen. Al voor zijn geboorte maakt hij... Lees verder

Machines gebruiken leidt maar tot bewustzijnsvernauwing, vond taoïst meester Zhuang. Een pleidooi voor een open bewustzijn. 'Ik heb mijn meester horen zeggen: zodra er machines worden gebruikt, is er sprake van machinaal handelen, en als men machinaal handelt, is er... Lees verder

Ik ben niet mijn brein, vindt Markus Gabriel, Duitslands jongste filosofieprofessor ooit. Hij neemt het in een flitsend betoog op voor de menselijke geest. En hij vertelt een paar grappen waar hij bij het ontbijt met zijn vrouw om lacht.   'Hé, weet je wat... Lees verder

Marco Kamphuis

Thomas Nagel werd bekend met zijn essay over de subjectiviteit van de vleermuis. Hij schreef ook een zeer toegankelijke inleiding in de filosofie. De aantrekkingskracht van Thomas Nagels Wat betekent het allemaal? berust voor een deel op zijn gelukkige ingeving geen... Lees verder

In de vroege jaren tachtig van de vorige eeuw publiceerde Benjamin Libet de resultaten van experimenten waarmee hij volgens velen de illusie van een vrije wil aantoonde. Wat Libet liet zien, was dat hersenactiviteit te meten is die indicatief is voor een aankomende... Lees verder

Een man heeft een liefdesrelatie met zijn digitale assistent – dat is het thema van de film Her. Sciencefiction of al bijna werkelijkheid? Leven we nu al in een wereld waarin computerprogramma’s intelligent zijn, kunnen leren en zelfs een persoonlijkheid hebben... Lees verder

Jeroen Hopster

Waar komen morele gevoelens vandaan? Hoe ontstaat ons bewustzijn? Volgens Patricia Churchland geeft de hersenwetenschap antwoord op eeuwenoude filosofische vragen. ‘Vind je het goed als we tien minuten later beginnen?’ Patricia Churchland loopt door de lobby van een... Lees verder

Bij het woord ‘laboratorium’ denk je aan erlenmeyers en veiligheidsbrillen en aan proefkonijnen. Maar voor het gedachte-experiment heb je niet meer nodig dan je gezond verstand. Een serie over geruchtmakende hersenbrekers. Deze keer: Theo Meijering over de... Lees verder

Alle processen in de hersenen werken samen, net zoals orkestleden die een symfonie uitvoeren. Die samenwerking, dat is bewustzijn, volgens de vermaarde neurowetenschapper Antonio Damasio. 'Net zoals beweging, emoties en spijsvertering biologisch verklaard kan worden,... Lees verder

Zelfverklaard ‘psychonaut’ Thomas Metzinger wil op grond van recent hersenonderzoek en nieuw mensbeeld scheppen. Stel, je krijgt een boek over hersenonderzoek in handen van iemand die zichzelf een ‘onverschrokken filosofisch psychonaut’ noemt. De inhoudsopgave... Lees verder

Wat wij de menselijke geest noemen, bestaat slechts uit materiële processen, zo leert modern hersenonderzoek. Arie Bos, genomineerd voor de Eurekaprijs, vindt in diezelfde wetenschap juist het bewijs voor het bestaan van een onstoffelijke geest. Hij zit al 33... Lees verder

Welkom op filosofie.nl!

Speciaal voor nieuwe bezoekers selecteerden wij negen inspirerende artikelen. Lees waarom onderzoek naar geluk niet deugt, zes soorten vervreemding op de werkvloer, hoe Socrates de opkomst van Trump al voorspelde, en meer...

Lees meer
Ik lees graag later

Als u hier uw e-mailadres achterlaat, dan sturen wij het kennismakingsdossier naar u toe. U kunt het dan op ieder gewenst moment lezen.