Log in

Wachtwoord vergeten?

Word lid Log in Contact

Filosofie.nl

Politiek

Is een democratie wel rechtvaardig? Hoe kunnen we de samenleving het best inrichten?

Iedereen politicus

Florentijn van Rootselaar

De kloof tussen burger en politiek lijkt nog altijd te groeien. Gelukkig is daar een oplossing voor, stelt Josine Blok: leentjebuur spelen bij de eerste, meest radicale democratie. Het... Lees verder

Ute Frevert: ‘Emoties horen bij de democratie’

Claudia Galgau

Niet alleen feiten en argumenten, maar ook emoties horen bij de democratie, betoogt de Duitse historica Ute Frevert. Tegelijk waarschuwt ze voor extreem-linkse en -rechtse groepen bij wie de... Lees verder

Simone Weil: De eigenzinnige Samaritaan

Bart Coster

Beeld: Hajo de Reiger Simone Weil was tegelijkertijd geheel eigenzinnig en diep begaan met het lot van haar medemensen. Dat werd haar fataal. Zou jij op het sociaal minimum... Lees verder

Recensie: Misleid door welbespraakte egoïsten

Jannah Loontjens

Door de domheid van het volk te gebruiken kunnen kwaadwillende dictators in het zadel komen, waarschuwde Plato al. De enige remedie is wijsheid. Ook in Plato’s tijd zagen velen... Lees verder

De 5 beste boeken over politiek volgens Paul Cliteur

‘We worden bezocht door wat ik Theoterrorisme noem, terrorisme gebaseerd op goddelijke grondslag. Dat geeft een hoop gedoe.’, zegt rechtsgeleerde en filosoof Paul Cliteur, die ook kandidaat-senator is namens... Lees verder

Merleau-Ponty: The call for moderation

Frank Chouraqui

Open societies, or, societies that ambition to be open, are currently facing a number of crises. Environmental, economic and military crises are among them, but two of them are... Lees verder

Een zee van lijdende lichamen

Marieke Borren

Het beroep op gevoelens van empathie en compassie is volgens filosoof Hannah Arendt geen goede basis voor een politieke gemeenschap. Marieke Borren verheldert Arendts argumenten voor dit wantrouwen en... Lees verder

Close Reading Rousseau: Het maatschappelijk verdrag

Sophie van Balen

Rousseaus maatschappelijk verdrag – grondslag voor de democratie of blauwdruk voor een totalitaire samenleving? Met een hefboom van voldoende lengte kan men met één vinger de wereld doen wankelen,... Lees verder

Waarom het goed is dat de politiek niet naar het volk luistert

Bart Verheijen

Populisten zeggen dat de democratie in gevaar komt doordat de politiek niet naar het volk luistert. Volgens de Franse denker Claude Lefort  is dat niet waar: juist het beeld van... Lees verder

De totale democratie is niet democratisch

Bart Coster

Alle macht naar het volk: het lijkt het toppunt van democratie. Maar partijen die meer macht aan het volk willen geven, zoals de partijen die in Hongarije, Polen en... Lees verder

Waarom we onderdrukte groepen een eigen stem moeten geven

Alexandra van Ditmars

Hoe kunnen we zorgen dat de ongehoorden – die elke samenleving kent – gehoord worden? Het is een vraag die de Indiase geleerde Gayatri Chakravorty Spivak dagelijks bezighoudt. Gayatri... Lees verder

Pleidooi: een nieuwe focus in de politieke filosofie

Jojanneke Vanderveen

Politieke idealen en de dagelijkse realiteit zijn vaak mijlenver van elkaar verwijderd. Het is daarom tijd voor een nieuwe focus in de politieke filosofie, betoogt Jojanneke Vanderveen. Aan het... Lees verder

De trots van Edmund Burke

Coen Brummer

De Ierse filosoof Edmund Burke (1730 – 1797) was niet alleen een denker, hij was ook een gekozen politicus. Maar zich simpelweg schikken naar de wil van het volk?... Lees verder

Meer wetenschap in de politiek

Herman de Regt en Hans Dooremalen

Elke politieke partij heeft een eigen wetenschappelijk bureau. Maar in hoeverre kloppen de onderzoeksresultaten van die bureaus? Het lijkt erop dat partij-ideologie boven de wetenschappelijke methode wordt gesteld, schrijven... Lees verder

Claude Lefort: geen politiek zonder representatie

Tim Heysse

Hoe politieke macht veroveren en behouden? Het antwoord op deze vraag staat te lezen in een van de beruchtste boeken uit de geschiedenis van het politieke denken: Il Principe van Niccolo... Lees verder

IJzeren Lijst 4. A Theory of Justice van John Rawls

Alexandra van Ditmars

‘Het goede is de bevrediging van een rationeel verlangen’, volgens de Amerikaanse filosoof John Rawls (1921-2002). Hij zorgde in 1971 voor een ommezwaai in de politieke filosofie met zijn... Lees verder

Jürgen Habermas: ‘De politiek wil de bevolking erbuiten houden’

Florentijn van Rootselaar

De Duitse filosoof Jürgen Habermas waarschuwt voor zelfgenoegzaamheid. De politieke elite heeft zich opgesloten in een technocratisch systeem en luistert niet meer naar de kiezers. ‘We hebben behoefte aan... Lees verder

Principes voor een duurzame politiek

Robert van der Veen

Politiek gaat over het verenigen van gemeenschappelijke en conflicterende belangen in bindende collectieve besluitvorming op een wijze die door winnaars en verliezers kan worden aanvaard. In dit artikel baseer... Lees verder

Agonisme

Ivana Ivkovic

Geen maatschappij is zonder conflict. Democratie moet volgens Chantal Mouffe een vorm en een plek voor de onderlinge verdeeldheid proberen te vinden – zonder deze in de kiem te... Lees verder

Politiek: retorica of universele rechtvaardigheid?

Johan van de Werken

In het regeerakkoord is afgesproken dat er geen onderzoek komt naar de Nederlandse steun aan de oorlog in Irak. Toch eisen politici én burgers openheid. ‘Waarheidsvinding’, noemt SP-Kamerlid Harry... Lees verder

Politiek van vernedering

Sjaak Koenis

De joodse denker Avishai Margalit weet hoe gevaarlijk het is als een samenleving mensen categorisch buitensluit. Maar streven naar rechtvaardigheid is niet voldoende om vernedering, wrok en frustratie tegen... Lees verder

Politiek is georganiseerd wantrouwen

Maarten Meester

Bang dat politici alleen maar zichzelf willen verrijken? Die angst is van alle tijden, zo laat Francis Fukuyama zien in De oorsprong van onze politiek. ‘Links of rechts, tien... Lees verder

Simon Critchley: ‘De politiek heeft het vermogen om angst te reguleren’

Ivana Ivkovic

We zijn bang, zegt de Engelse filosoof Simon Critchley. Bang voor de islam, bang om onze banen te verliezen, bang voor de toekomst. We moeten die angst niet uitbannen,... Lees verder

Hannah Arendt over politieke vriendschap

Marieke Borren

‘Een vriend begrijpt niet zozeer zijn vriend als persoon, maar veel meer hoe en in wat voor specifieke vorm de gemeenschappelijke wereld verschijnt aan de ander.’ Hannah Arendt over... Lees verder

Latour: ‘Politiek moet weer gaan over concrete zaken’

Maarten Meester

Volgens Bruno Latour is de wetenschap zo succesvol, dat ook politiek steeds meer wordt gezien als een wetenschappelijk bedrijf. Politieke problemen kunnen worden opgelost door objectieve feiten en wetmatigheden.... Lees verder

Politiek op de Tempelberg

Leon Heuts

De Israëlische filosoof Moshe Halbertal is een vriend van de Palestijnen, maar vindt dat Arafat weg moet. De Palestijnse leider misbruikt de religieuze wanen van fanatici en maakt zich... Lees verder