Home ‘Breng meer tijd door met jezelf’

‘Breng meer tijd door met jezelf’

Door Alexandra van Ditmars op 30 januari 2018

Cover van 02-2018
02-2018 Filosofie magazine Lees het magazine

Wat is het verschil tussen alleen-zijn en eenzaamheid? Volgens de Noorse filosoof Lars Svendsen nemen wij te weinig tijd voor afzondering en voelen we ons juist daardoor eenzaam.

Iedereen wordt er in zijn leven een paar keer door overvallen. Misschien overkomt het je thuis op de bank, of juist tijdens een druk feest. Je kunt het ervaren wanneer je binnen of buiten bent, midden in de stad of in de natuur, tijdens een vergadering of in een lege kerk: eenzaamheid. ‘Het gevoel alleen te zijn, geïsoleerd te zijn van de anderen’, zo luidt de definitie van eenzaamheid in het woordenboek. Wie vaak alleen is, kan daar flink ongelukkig van worden. Maar tegelijkertijd komen onze beste momenten van inzicht volgens de Noorse filosoof Lars Svendsen soms tot stand wanneer we alleen zijn. In zijn boek A Philosophy of Loneliness (2017) onderzoekt hij zowel de positieve als de negatieve kanten van alleen-zijn. 

Tekst loopt door onder afbeelding 
Illustratie: StudioVonq

Svendsen (1970) is hoogleraar filosofie aan de Universiteit van Bergen in Noorwegen en schreef meerdere boeken, waaronder zijn debuut A Philosophy of Boredom (2005), dat in 27 talen verscheen. Na zijn filosofische zoektocht naar verveling schreef Svendsen onder meer een boek over angst voordat hij zich op eenzaamheid stortte. ‘Ik ben geïnteresseerd in de filosofie van onze emoties’, zegt Svendsen, ‘met name de emoties die vaak als typerend voor onze tijd worden gezien.’
 
En eenzaamheid is volgens hem zonder twijfel een emotie, al is niet iedereen het daarover eens. ‘In de meeste psychologieboeken over emoties krijgt eenzaamheid weinig of geen aandacht. Het wordt vaak onterecht als sociaal probleem gezien, in plaats van als een emotie’, vervolgt Svendsen via Skype. ‘Ik zie eenzaamheid als de emotionele reactie die volgt wanneer iemand ernaar verlangt om in verbinding te staan met anderen, maar het gevoel heeft dat dat niet zo is. Het gaat niet om de sociale situatie, maar om de pijn die je daarin voelt.’
 

Feiten

Een emotie dus die ook nog eens typerend zou zijn voor onze tijd. Want in deze tijd van modern individualisme, waarin iedereen zo druk is met zichzelf, zijn werk en zijn smartphone, brokkelen werkelijk diepgaande verbindingen met anderen gemakkelijker af dan ooit. Steeds meer ouderen zijn eenzaam; jongeren hebben minder echte vrienden, maar des te meer oppervlakkige virtuele contacten via sociale media. Toch? Nou, nee. Allemaal onzin, volgens Svendsen.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Filosofie.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste verhalen over filosofie. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Relevante berichten

Een kerk voor het vrije woord
Een kerk voor het vrije woord

Een kerk voor het vrije woord

De Balie opende vorige week zijn deuren als gebedshuis, op grond van een heilig geloof in democratie, de rechtsstaat en de heilzame, bindende werking van cultuur. Waarom zou een cultuur- en debatcentrum zich anno 2022 geen seculiere kerk mogen noemen? We vroegen het Balie-directeur Yoeri Albrecht en Denker des Vaderlands Paul van Tongeren.

Lees meer
Weekendlijstje: Geheimen
Weekendlijstje: Geheimen

Weekendlijstje: Geheimen

Deze week werd duidelijk dat premier Rutte jarenlang eigenhandig sms’jes van zijn oude Nokia verwijderde. De premier heeft naar eigen zeggen “nooit bewust” belangrijke zaken verborgen, maar de oppositie ziet een patroon van het achterhouden van informatie. Naar aanleiding van het sms-debat, dit weekend een lijstje over geheimen.

Lees meer
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Bertrand Russell over ‘het probleem van China’
Niet-westerse filosofie

Bertrand Russell over ‘het probleem van China’

Toen de Britse filosoof Bertrand Russell een jaar lesgaf in China, raakte hij diep onder de indruk van het land. Vooral het vermogen van de bevolking om gelukkig te zijn raakte hem. Wel maakte hij zich zorgen over de groeiende invloed van het Westen. Is het China gelukt om zijn eigenheid ten opzichte van het Westen te bewaren?

Lees meer
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.
Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

Weekendlijstje: Beginnen, presteren en jezelf leren kennen.

S10 staat dit weekend in de finale van het Eurovisie Songfestival. Tijdens een interview bij Matthijs gaat door vertelt ze dat ze zichzelf toestemming heeft gegeven om haar dromen na te jagen en dit avontuur aan te gaan. Het resultaat: meer zelfinzicht en een bijzondere prestatie. Dit weekend een lijstje over durven beginnen, presteren, en jezelf leren kennen.

Lees meer